1
00:00:00,512 --> 00:00:02,048
Słyszeliście o Monako?

2
00:00:02,304 --> 00:00:06,912
To maleńkie księstewko przy niespełna 40000 mieszkańców

3
00:00:07,168 --> 00:00:09,754
zajmuje drugie po Makau miejsce na świecie

4
00:00:09,779 --> 00:00:12,056
pod względem zagęszczenia populacji.

5
00:00:12,800 --> 00:00:16,896
Na kilometr kwadratowy przypada tam niemal 20000 ludzi.

6
00:00:17,408 --> 00:00:21,049
Dla porównania: w Polsce na kilometr kwadratowy

7
00:00:21,074 --> 00:00:23,320
przypada niespełna 121 osób.

8
00:00:24,320 --> 00:00:27,904
W tym filmie opowiem ci więcej o rozmaitych populacjach

9
00:00:28,160 --> 00:00:29,184
nie tylko o tych ludzkich.

10
00:00:29,952 --> 00:00:31,744
Gotowi? Zaczynamy!

11
00:00:43,264 --> 00:00:48,901
Według danych statystycznych z marca 2021 roku

12
00:00:48,926 --> 00:00:54,808
Polska zamieszkana jest przez 38.179.800 ludzi.

13
00:00:55,296 --> 00:00:57,886
Tyle liczy polska populacja, czyli te osoby

14
00:00:57,911 --> 00:01:00,440
które żyją na stałe na naszym terytorium.

15
00:01:00,672 --> 00:01:03,674
Inaczej mówiąc, mieszkańców tej wydzielonej

16
00:01:03,699 --> 00:01:06,072
części Europy nazwiemy populacją.

17
00:01:06,304 --> 00:01:10,144
Określenie "populacja" nie dotyczy rzecz jasna tylko ludzi.

18
00:01:10,656 --> 00:01:14,726
Tą nazwą określimy każdą grupę osobników tego samego gatunku

19
00:01:14,751 --> 00:01:18,616
występujących na określonym obszarze w tym samym czasie.

20
00:01:19,104 --> 00:01:24,032
Populacją nie będzie więc jedna wiewiórka napotkana w warszawskich Łazienkach

21
00:01:24,057 --> 00:01:29,112
ale można tak określić wszystkie wiewiórki tego gatunku zamieszkujące ten park.

22
00:01:29,600 --> 00:01:31,975
Co ważne, poszczególni przedstawiciele populacji

23
00:01:32,000 --> 00:01:34,976
mogą się ze sobą swobodnie krzyżować

24
00:01:35,001 --> 00:01:36,792
dając płodne potomstwo.

25
00:01:37,536 --> 00:01:40,544
Populacją nie nazwiemy więc wszystkich ssaków

26
00:01:40,569 --> 00:01:43,704
i ptaków z Łazienek, choć zamieszkują ten obszar.

27
00:01:44,448 --> 00:01:47,038
Schrup orzeszka, a za chwilę przedstawię Ci

28
00:01:47,063 --> 00:01:49,592
cechy takiej populacji. Tak w ogólności.

29
00:01:53,408 --> 00:01:58,016
Jeśli chcielibyśmy opisać dokładniej populację kleszczy w Białowieży

30
00:01:58,272 --> 00:02:02,368
albo sekwoi w nazwanym ich imieniem Parku Narodowym Sekwoi

31
00:02:02,624 --> 00:02:04,672
to co powinniśmy wziąć pod lupę?

32
00:02:05,184 --> 00:02:06,464
Na pewno liczebność

33
00:02:06,720 --> 00:02:09,024
czyli liczbę osobników w tej populacji.

34
00:02:09,536 --> 00:02:12,608
Na pierwszy rzut oka to łatwy do określenia parametr.

35
00:02:13,120 --> 00:02:15,906
Ale jak policzysz dżdżownice w kompostowniku

36
00:02:15,931 --> 00:02:19,032
albo - o zgrozo! - bakterie w wodzie z jeziora?

37
00:02:19,776 --> 00:02:22,257
Przecież nie będziemy ich liczyć po jednej.

38
00:02:22,282 --> 00:02:23,896
Zajęłoby to nam ze 100 lat.

39
00:02:24,640 --> 00:02:29,248
W takich przypadkach warto szacować liczebność na podstawie liczby osobników

40
00:02:29,504 --> 00:02:33,600
Znalezionych na wybranej ograniczonej powierzchni czy w objętość

41
00:02:33,856 --> 00:02:35,392
Wody albo powietrza

42
00:02:35,648 --> 00:02:41,792
Liczba osobników danej populacji przypadająca na jednostkę powierzchni lub objętości

43
00:02:42,048 --> 00:02:43,584
Mianem zagęszczenia

44
00:02:44,096 --> 00:02:48,704
Możemy powiedzieć że zagęszczenie sosen w lesie to 500 drzew na hektar

45
00:02:49,216 --> 00:02:52,288
Zagęszczenie bakterii w mililitrze wody ze stawu

46
00:02:52,544 --> 00:02:53,824
To powiedzmy 1000000

47
00:02:54,592 --> 00:02:56,896
Wszystko fajnie ale przecież osobnik

48
00:02:57,152 --> 00:03:00,224
Tworzące populacje nie muszą być rozmieszczone regularnie

49
00:03:00,992 --> 00:03:01,504
Mogą być

50
00:03:01,760 --> 00:03:05,344
Tłoczone w niektórych miejscach a w innych praktycznie nie występować

51
00:03:06,112 --> 00:03:08,672
Kolejny parametr określający populacji

52
00:03:09,184 --> 00:03:12,000
Jej struktura przestrzenna nazywana też

53
00:03:12,256 --> 00:03:14,048
Sposobem rozmieszczenia osobników

54
00:03:15,072 --> 00:03:17,632
Przyrodzie osobniki zwykle skupiają się

55
00:03:17,888 --> 00:03:19,168
Ta dach ławica

56
00:03:20,192 --> 00:03:23,264
Innych mniej lub bardziej skoncentrowany w grupach

57
00:03:23,520 --> 00:03:25,312
Takie rozmieszczenie nazywamy

58
00:03:25,824 --> 00:03:27,616
Masz rację skupiskowe

59
00:03:28,128 --> 00:03:34,016
Ludzie też skupiają się w wielkich miastach a rzadko kto decyduje się żyć na pustyni czy na lodowcu

60
00:03:34,784 --> 00:03:40,416
Jakie nierównomierne rozlokowanie osobników może wynikać na przykład ze sposobu rozmnażania

61
00:03:40,672 --> 00:03:45,536
Jak u bananowca czy truskawki które wytwarzają kłącze czy rozłogi

62
00:03:45,792 --> 00:03:50,656
Więc rośliny potomne będą wyrastać w bezpośrednim otoczeniu rośliny mateczne

63
00:03:51,168 --> 00:03:53,728
Może też zwiększać szansę przeżycia

64
00:03:53,984 --> 00:03:55,264
Ja kury prawicowych

65
00:03:55,520 --> 00:03:59,104
Albo być efektem nierównomiernego rozmieszczenia zasobów

66
00:03:59,360 --> 00:04:01,408
Co możesz dostrzec obserwując

67
00:04:01,664 --> 00:04:04,224
Szarańczy pustoszą c kolejne pola

68
00:04:04,480 --> 00:04:05,760
Albo kępy drzew

69
00:04:06,016 --> 00:04:08,832
Otaczające nie liczne źródła wody na pustyni

70
00:04:09,344 --> 00:04:12,928
Losowy rozkład osobników jest dość rzadko spotykany

71
00:04:13,184 --> 00:04:19,327
Ale jego przykładem mogą być mikroorganizmy w wodzie albo rośliny których nasiona rozsiewane są

72
00:04:20,863 --> 00:04:23,935
Istnieje jeszcze jeden sposób rozmieszczenia osobników

73
00:04:25,471 --> 00:04:29,567
Na równo posadzone jabłonki w sadzie czy drzewa w szkółce leśnej

74
00:04:30,079 --> 00:04:31,871
Masz pomysł na nazwę takiego

75
00:04:32,127 --> 00:04:32,639
Układu

76
00:04:34,175 --> 00:04:35,967
Jest to rozmieszczenie równomierne

77
00:04:40,319 --> 00:04:42,623
Liczebność zagęszczenie

78
00:04:43,391 --> 00:04:46,463
Wszystkie te dane opisują populacji w jakimś momencie

79
00:04:47,231 --> 00:04:49,023
Chwili gdy się nią zajmujemy

80
00:04:49,535 --> 00:04:53,375
Jak się zapewne domyślasz zaobserwowane wartości nie są stałe

81
00:04:53,887 --> 00:04:56,447
Liczebność populacji zależy od wielu czynników

82
00:04:56,959 --> 00:05:00,543
My zajmiemy się tymi które realnie mają na nią największy

83
00:05:01,567 --> 00:05:02,847
Chodzi o rozrodczość

84
00:05:03,103 --> 00:05:04,383
Dzielność i migra

85
00:05:05,151 --> 00:05:06,943
Najpierw zdefiniujemy rozrod

86
00:05:08,223 --> 00:05:10,271
Liczba potomstwa wydana na świat

87
00:05:10,527 --> 00:05:14,367
Przez osobniki danej populacji w określonej jednostce czasu

88
00:05:14,879 --> 00:05:19,743
Na przykład liczba pliszek siwych jakie wykluły się z jaj w okresie lęgowym

89
00:05:20,511 --> 00:05:21,791
Wpływa na ten parametr

90
00:05:22,303 --> 00:05:25,119
Tam gdzie do rozmnażania potrzebne są dwie płcie

91
00:05:25,375 --> 00:05:28,191
Trzeba odpowiedniej proporcji samic i samców

92
00:05:28,447 --> 00:05:29,983
Czy też na przykład urośnie

93
00:05:30,239 --> 00:05:32,287
Osobników płci męskiej i żeńskiej

94
00:05:33,055 --> 00:05:35,871
Te właściwość nazywamy strukturą płciową

95
00:05:36,383 --> 00:05:38,431
Dla większości populacji występujące

96
00:05:38,687 --> 00:05:39,711
Stabilny warunki

97
00:05:40,991 --> 00:05:41,503
Stosunek

98
00:05:41,759 --> 00:05:44,319
Płci wynosi mniej więcej jeden do jednego

99
00:05:45,087 --> 00:05:46,367
Są rzecz jasna wyjątki

100
00:05:46,879 --> 00:05:47,647
Na przykład

101
00:05:47,903 --> 00:05:48,671
Wśród owadów

102
00:05:48,927 --> 00:05:51,231
Mrówek termitów i

103
00:05:51,999 --> 00:05:56,607
Zdolna do rozrodu jest na ogół tylko jedna samica w każdym gnieździe

104
00:05:57,119 --> 00:06:02,495
Zapładniają niewielka grupka samców a całą resztę populacji stanowią bezpłodne sami

105
00:06:03,519 --> 00:06:04,031
Zastanów

106
00:06:04,543 --> 00:06:06,079
Co jeszcze ma wpływ na rozwój

107
00:06:07,359 --> 00:06:08,639
Jeśli mówisz że wiesz

108
00:06:08,895 --> 00:06:09,407
Brawo

109
00:06:09,919 --> 00:06:11,711
Przynajmniej jeśli chodzi o zwierzęta

110
00:06:11,967 --> 00:06:16,063
Intuicyjnie wiemy że nie w każdym wieku można wydać na świat

111
00:06:16,831 --> 00:06:20,159
Osobniki młode jeszcze nie zdolne do rozmnażania

112
00:06:20,415 --> 00:06:21,951
W wieku przed rozrost

113
00:06:22,719 --> 00:06:23,487
Osobniki

114
00:06:23,743 --> 00:06:25,023
Do wydawania potem

115
00:06:25,791 --> 00:06:26,815
W wieku rozrodczym

116
00:06:27,583 --> 00:06:28,095
Natomiast

117
00:06:28,351 --> 00:06:31,679
Osobniki które utraciły zdolność do rozmnażania

118
00:06:32,191 --> 00:06:33,727
W wieku po rozrodczy

119
00:06:34,495 --> 00:06:40,383
Rozkład osobników w różnych grupach wiekowych określane mianem struktury wiekowej populacji

120
00:06:41,151 --> 00:06:42,943
Na ogół przedstawia się ją gra

121
00:06:43,199 --> 00:06:45,759
Nie w postaci tak zwanej piramidy wieku

122
00:06:46,015 --> 00:06:50,879
Jeśli największy procentowy udział stanowią osobniki w wieku przed rozrodczym

123
00:06:51,135 --> 00:06:53,439
Liczebność takiej populacji będzie rosła

124
00:06:53,951 --> 00:06:54,719
Dlaczego

125
00:06:54,975 --> 00:06:59,839
Bo przy pewnych założeniach coraz więcej osobników będzie wkraczać w wiek rozrodczy

126
00:07:00,607 --> 00:07:03,679
A zatem coraz liczniejsza grupa będzie się rozmnażać

127
00:07:03,935 --> 00:07:05,471
Produkując nowe pokolenia

128
00:07:05,983 --> 00:07:11,615
Populacja ustabilizowana to taka w której odsetki osobników młodych i dorosłych są zbliżone

129
00:07:12,127 --> 00:07:15,455
Najmniejszy udział mają osobniki w wieku po rozrodczy

130
00:07:15,967 --> 00:07:16,991
Taka populacja

131
00:07:17,247 --> 00:07:20,063
Stabilnym środowisku powinna się utrzymywać

132
00:07:20,319 --> 00:07:21,087
Poziomie

133
00:07:21,599 --> 00:07:25,183
Graficznie struktura wiekowa takiej populacji ma kształt dzwonu

134
00:07:26,975 --> 00:07:31,839
Piramida wiekowa populacji wymierające wyglądem przypomina no cóż

135
00:07:32,095 --> 00:07:32,607
Górne

136
00:07:33,631 --> 00:07:35,167
Dużo jest w niej osobników

137
00:07:35,423 --> 00:07:38,239
Starych i dorosłych a mało osobników młodych

138
00:07:38,751 --> 00:07:43,871
Jak myślisz jak będzie wyglądać liczebność takiej populacji w perspektywie czasu

139
00:07:47,199 --> 00:07:51,295
Będzie maleć bo coraz mniej osobników będzie wkraczać w wiek rozrodczy

140
00:07:52,063 --> 00:07:56,671
Przy stabilnej i niewielkiej płodności takie populacje z czasem wymierają

141
00:07:58,207 --> 00:08:00,767
Jeśli dodamy do tych danych kolejny parametr

142
00:08:01,023 --> 00:08:01,791
Śmiertelność

143
00:08:02,303 --> 00:08:04,095
Możemy prognozować przyszły

144
00:08:04,351 --> 00:08:04,863
Populacja

145
00:08:05,375 --> 00:08:08,959
A dlaczego potrzebne nam są do tego aż 2 parametry

146
00:08:09,727 --> 00:08:15,103
Jeśli mówisz że dopiero w połączeniu pozwalają one określić zmianę liczebności populacji

147
00:08:15,359 --> 00:08:15,871
Asia

148
00:08:16,127 --> 00:08:16,639
Brawo

149
00:08:17,151 --> 00:08:23,295
Z bardzo wysokiej rozrodczości jak u niektórych gatunków ryb jeśli z setek tysięcy jajeczek tylko

150
00:08:23,551 --> 00:08:25,343
Kaset nie zostanie zjedzonych

151
00:08:25,599 --> 00:08:27,903
I będzie mogła rozwinąć się w kolejne młode

152
00:08:28,159 --> 00:08:28,671
Ale nie

153
00:08:29,183 --> 00:08:33,279
Co z tego że będziemy mieli bardzo wiele osobników w wieku przed rozrodcze

154
00:08:33,791 --> 00:08:36,863
Jeśli śmiertelność w tej grupie będzie tak wysoka

155
00:08:37,119 --> 00:08:39,423
Że tylko nieliczne to żyją dojrzałość

156
00:08:39,679 --> 00:08:42,239
I zyskają szanse na przedłużenie gatunku

157
00:08:43,007 --> 00:08:44,799
Czasami strategia rozmów się

158
00:08:45,055 --> 00:08:46,079
Popłaca

159
00:08:46,335 --> 00:08:52,479
W niepewnym szybko zmieniającym się otoczeniu masowa produkcja nowego pokolenia daje lepsze szansę

160
00:08:52,735 --> 00:08:53,759
Trwanie gatunku

161
00:08:54,015 --> 00:08:56,831
Niecierpliwy odchowanie nielicznych młodych

162
00:08:57,087 --> 00:09:00,159
Pamiętaj o tym przyglądając się rozmaitym popular

163
00:09:05,279 --> 00:09:09,375
Został nam jeszcze jeden czynnik bardzo istotny dla wielkości populacji

164
00:09:09,631 --> 00:09:10,143
Migra

165
00:09:10,911 --> 00:09:11,423
Pomyśl

166
00:09:11,679 --> 00:09:17,567
Jeśli liczyli byśmy osobniki bociana białego w polsce w lutym wyszłoby nam że gatunek ten nie

167
00:09:17,823 --> 00:09:18,335
Dziękuję

168
00:09:18,847 --> 00:09:21,663
Za to w czerwcu mamy z 5000 party

169
00:09:22,943 --> 00:09:27,807
Antylop i zebr w afryce też co roku opuszczają swoje siedliska

170
00:09:28,063 --> 00:09:29,855
Dążąc za strefą opadu

171
00:09:31,391 --> 00:09:34,207
A pojawiają się w tanzanii czy namibii

172
00:09:34,719 --> 00:09:39,583
Nasiona i zarodniki roślin wiatr i zwierzęta roznoszą na niebagatelne odległość

173
00:09:40,351 --> 00:09:43,935
Emigracja czyli opuszczanie siedliska na jakiś czas

174
00:09:44,191 --> 00:09:46,751
I imigracja czyli ruchy napływowe

175
00:09:47,007 --> 00:09:50,847
Kształtują populacji w danej jednostce czasu na konkretnej przestrzeni

176
00:09:51,359 --> 00:09:53,407
My ludzie nie jesteśmy to wyjątek

177
00:09:53,919 --> 00:09:58,527
W 19 wieku miliony uciekały przed głodem z europy do ameryki

178
00:09:59,039 --> 00:10:02,111
Obecnie mamy zaś do czynienia z napływem uciekający

179
00:10:02,367 --> 00:10:04,927
Głodem mieszkańców afryki do europy

180
00:10:05,951 --> 00:10:07,487
Teraz zadanie dla ciebie

181
00:10:07,999 --> 00:10:09,279
Dopasuj te cztery czynniki

182
00:10:09,791 --> 00:10:11,327
Migracja rozrodcze

183
00:10:11,583 --> 00:10:12,351
Śmiertelna

184
00:10:12,607 --> 00:10:13,375
Imigracja

185
00:10:13,887 --> 00:10:15,679
Tak aby obrazował y wzrost

186
00:10:16,447 --> 00:10:18,239
Dowolnej populacji

187
00:10:21,823 --> 00:10:23,103
Masz tak samo jak ja

188
00:10:23,615 --> 00:10:24,127
Brawo

189
00:10:29,247 --> 00:10:33,855
Populacja to zespół osobników danego gatunku w określonym czasie i przestrzeni

190
00:10:34,623 --> 00:10:37,439
Cechami określającymi stan populacji są

191
00:10:37,695 --> 00:10:38,463
Liczebność

192
00:10:38,719 --> 00:10:39,743
Zagęszczenie

193
00:10:39,999 --> 00:10:41,023
Rozmieszczenie

194
00:10:41,279 --> 00:10:43,327
Struktura płciowa i wiekowa

195
00:10:43,583 --> 00:10:45,631
Migracje śmiertelność

196
00:10:45,887 --> 00:10:46,399
I rozrod

197
00:10:49,727 --> 00:10:54,079
Mam nadzieję że po tym filmie bez trudu zakwalifikujesz się do populacji

198
00:10:54,335 --> 00:10:55,615
Subskrybentów kanału

199
00:10:55,871 --> 00:10:56,639
Biologia

200
00:10:57,151 --> 00:11:01,247
Żeby ta populacja rosła podziel się linkiem do naszego kanału