1
00:00:00,768 --> 00:00:03,575
Czy wiesz, że w niektórych szkołach, szpitalach

2
00:00:03,675 --> 00:00:05,631
sklepach czy galeriach handlowych

3
00:00:05,888 --> 00:00:08,704
przeprowadza się proces polimeryzacji podłogi?

4
00:00:09,728 --> 00:00:13,111
Dzięki niemu podłoga zyskuje między innymi 

5
00:00:13,211 --> 00:00:15,985
antypoślizgowość, odporność na wodę 

6
00:00:16,085 --> 00:00:18,430
i zabrudzenia czy uszkodzenia.

7
00:00:19,200 --> 00:00:20,992
Wygląda też bardzo ładnie.

8
00:00:21,248 --> 00:00:24,311
Polimeryzacja podłóg ułatwia ich pielęgnację 

9
00:00:24,411 --> 00:00:26,367
i utrzymanie w dobrym stanie.

10
00:00:26,880 --> 00:00:28,468
Zastanawiało cię kiedyś 

11
00:00:28,568 --> 00:00:31,552
na czym polega proces polimeryzacji?

12
00:00:43,264 --> 00:00:45,639
Prześledźmy mechanizm polimeryzacji 

13
00:00:45,739 --> 00:00:47,103
na przykładzie etenu.

14
00:00:47,616 --> 00:00:49,742
Na pewno robiliście choć raz 

15
00:00:49,842 --> 00:00:51,968
papierowy łańcuch na choinkę.

16
00:00:52,480 --> 00:00:55,101
Pojedyncze oczka łączyliście ze sobą

17
00:00:55,201 --> 00:00:57,599
tworząc długą strukturę łańcucha.

18
00:00:58,215 --> 00:00:59,854
Podobnie przebiega proces

19
00:00:59,954 --> 00:01:01,845
polimeryzacji cząsteczek.

20
00:01:02,307 --> 00:01:04,444
Rozpoczynając taką reakcję 

21
00:01:04,544 --> 00:01:07,816
w cząsteczce etenu rozrywa się jedno z wiązań 

22
00:01:07,916 --> 00:01:09,643
pomiędzy atomami węgla. 

23
00:01:09,743 --> 00:01:12,765
W wyniku rozerwania wiązania atomy węgla 

24
00:01:12,865 --> 00:01:15,430
uzyskują po jednym wolnym wiązaniu 

25
00:01:15,530 --> 00:01:18,628
i mogą przyłączać kolejną cząsteczkę etenu

26
00:01:18,728 --> 00:01:20,125
z wolnym wiązaniem.

27
00:01:20,896 --> 00:01:24,224
Powstała cząsteczka, złożona z dwóch etenów

28
00:01:24,480 --> 00:01:26,976
ma jeszcze wolne łapki wiązań,którymi

29
00:01:27,076 --> 00:01:29,935
może przyłączać kolejne cząsteczki etenu...

30
00:01:30,035 --> 00:01:32,325
i kolejne... i jeszcze następne...

31
00:01:32,672 --> 00:01:36,261
W ten sposób powstaje długi łańcuch polimeru.

32
00:01:36,887 --> 00:01:40,040
W reakcji tej potrzebny jest katalizator 

33
00:01:40,140 --> 00:01:41,887
oraz wysokie ciśnienie.

34
00:01:42,912 --> 00:01:44,319
Zapamiętaj!

35
00:01:44,448 --> 00:01:46,337
Polimer to długi łańcuch 

36
00:01:46,437 --> 00:01:49,567
złożony z powtarzających się podjednostek

37
00:01:49,824 --> 00:01:51,360
o identycznej budowie.

38
00:01:52,384 --> 00:01:55,116
W naszym przypadku, w wyniku reakcji 

39
00:01:55,216 --> 00:01:59,497
polimeryzacji etenu powstał związek polieten

40
00:01:59,597 --> 00:02:02,111
potocznie zwany polietylenem.

41
00:02:02,880 --> 00:02:05,463
Polietylen jest giętki, woskowaty

42
00:02:05,563 --> 00:02:07,164
można go kształtować 

43
00:02:07,264 --> 00:02:09,466
pod wpływem temperatury

44
00:02:09,566 --> 00:02:12,258
co znaczy, że jest termoplastyczny.

45
00:02:12,608 --> 00:02:15,046
Jest odporny na działanie związków 

46
00:02:15,146 --> 00:02:18,032
nieorganicznych, takich jak kwasy, zasady 

47
00:02:18,132 --> 00:02:20,286
czy sole i wysokie temperatury.

48
00:02:20,800 --> 00:02:22,592
Niszczą go węglowodory.

49
00:02:22,848 --> 00:02:24,386
Traci elastyczność 

50
00:02:24,486 --> 00:02:26,943
pod wpływem światła i wilgoci.

51
00:02:27,200 --> 00:02:30,009
Dzięki swoim właściwościom polietylen

52
00:02:30,109 --> 00:02:32,791
znajduje zastosowanie między innymi 

53
00:02:32,891 --> 00:02:36,423
w produkcji folii termokurczliwych, pojemników 

54
00:02:36,523 --> 00:02:39,514
i toreb, artykułów gospodarstwa domowego

55
00:02:39,614 --> 00:02:41,909
a także żagli i lin żeglarskich

56
00:02:42,009 --> 00:02:43,581
 oraz wspinaczkowych.

57
00:02:46,783 --> 00:02:49,230
Polietylen to tylko jeden z polimerów

58
00:02:49,330 --> 00:02:50,496
które nas otaczają.

59
00:02:50,875 --> 00:02:53,142
Innym przykładem takiego związku

60
00:02:53,242 --> 00:02:54,567
 jest polipropylen.

61
00:02:55,104 --> 00:02:58,176
Jego podstawowym składnikiem jest propen

62
00:02:58,323 --> 00:03:03,627
czyli propylen, o wzorze CH2=CH-CH3.

63
00:03:04,320 --> 00:03:06,624
Podobnie jak w przypadku etylenu

64
00:03:06,880 --> 00:03:09,052
powstaje on w wyniku rozerwania 

65
00:03:09,152 --> 00:03:11,830
wiązania podwójnego między atomami węgla

66
00:03:11,930 --> 00:03:14,677
i połączenia się pojedynczych cząsteczek 

67
00:03:14,777 --> 00:03:15,838
w długi łańcuch.

68
00:03:16,864 --> 00:03:18,380
Polipropylen to tworzywo

69
00:03:18,480 --> 00:03:20,191
które nie przewodzi ciepła

70
00:03:20,448 --> 00:03:23,300
w normalnych warunkach jest bardzo odporne

71
00:03:23,400 --> 00:03:25,103
na działanie rozmaitych substancji

72
00:03:25,203 --> 00:03:28,209
takich jak oleje, woda, tłuszcze, mleko 

73
00:03:28,309 --> 00:03:31,710
i niektóre kwasy, a przy tym jest nietoksyczne.

74
00:03:32,736 --> 00:03:36,306
Takie cechy sprawiają, że produkuje się z niego

75
00:03:36,406 --> 00:03:39,618
między innymi strzykawki, opakowania leków 

76
00:03:39,718 --> 00:03:41,439
i sprzęt laboratoryjny.

77
00:03:42,245 --> 00:03:43,868
Jest też wykorzystywany 

78
00:03:43,968 --> 00:03:45,522
w przemyśle spożywczym.

79
00:03:45,792 --> 00:03:47,758
Kubeczki jogurtów, butelki 

80
00:03:47,858 --> 00:03:51,118
czy plastikowe talerzyki często wykonuje się 

81
00:03:51,218 --> 00:03:52,960
właśnie z polipropylenu.

82
00:03:53,216 --> 00:03:54,711
Podobnie jak zabawki 

83
00:03:54,811 --> 00:03:57,802
przewody instalacji gazowej, klimatyzacji 

84
00:03:57,902 --> 00:03:59,103
czy części mebli.

85
00:04:00,474 --> 00:04:02,160
Podobnie jak polietylen 

86
00:04:02,260 --> 00:04:05,248
polipropylen też nie lubi światła i tlenu.

87
00:04:08,320 --> 00:04:10,624
Znanym polimerem jest teflon

88
00:04:10,880 --> 00:04:13,162
związek chemiczny, który pokrywa

89
00:04:13,262 --> 00:04:15,786
wewnętrzne ścianki naczyń kuchennych

90
00:04:15,886 --> 00:04:18,191
używanych do pieczenia i smażenia

91
00:04:18,291 --> 00:04:20,159
jest bowiem bardzo odporny 

92
00:04:20,259 --> 00:04:21,885
na wysokie temperatury.

93
00:04:22,399 --> 00:04:24,589
Jego cząsteczka oprócz węgla

94
00:04:24,689 --> 00:04:27,519
zamiast wodoru zawiera atomy fluoru.

95
00:04:28,799 --> 00:04:31,001
Chyba najbardziej znany polimer

96
00:04:31,101 --> 00:04:34,174
to popularny polichlorek winylu, czyli PVC.

97
00:04:34,687 --> 00:04:36,647
PVC to skrót angielski. 

98
00:04:36,747 --> 00:04:39,294
Po polsku skracamy go jako PCW.

99
00:04:41,087 --> 00:04:42,879
Napisz nam w komentarzach

100
00:04:43,135 --> 00:04:45,183
gdzie wykorzystujemy PVC.

101
00:04:45,695 --> 00:04:47,999
Podpowiem, że jest niepalny

102
00:04:48,255 --> 00:04:50,559
odporny na działanie silnych kwasów

103
00:04:50,815 --> 00:04:54,143
zasad, alkoholi, benzyn i tłuszczów.

104
00:04:59,104 --> 00:05:01,823
Proces łączenia pojedynczych monomerów

105
00:05:01,923 --> 00:05:03,905
czyli cząsteczek węglowodorów 

106
00:05:04,005 --> 00:05:05,937
lub ich fluorowych pochodnych 

107
00:05:06,037 --> 00:05:08,222
w długie łańcuchy, czyli polimery

108
00:05:08,479 --> 00:05:10,527
nazywamy polimeryzacją.

109
00:05:11,551 --> 00:05:14,242
Znane polimery to: polietylen

110
00:05:14,367 --> 00:05:19,281
polipropylen, teflon i polichlorek winylu.

111
00:05:22,815 --> 00:05:26,052
Tak, jak cząsteczki alkenów łączą się ze sobą 

112
00:05:26,152 --> 00:05:27,481
w polimerowy łańcuch

113
00:05:27,581 --> 00:05:29,616
tak ta lekcja łączy się z kolejnym 

114
00:05:29,716 --> 00:05:32,840
chemicznym tematem. Nie zrywaj łańcucha 

115
00:05:32,940 --> 00:05:35,055
i kontynuuj z nami naukę chemii

116
00:05:35,155 --> 00:05:37,956
 subskrybując nasz kanał.