1
00:00:01,024 --> 00:00:03,347
Szacuje się, że obecnie w Warszawie 

2
00:00:03,447 --> 00:00:05,375
mieszka ponad 2 miliony ludzi.

3
00:00:05,632 --> 00:00:08,017
Pierwszy milion miasto przekroczyło 

4
00:00:08,117 --> 00:00:10,926
w latach 20. ubiegłego wieku, ale czy wiesz

5
00:00:11,026 --> 00:00:13,226
że po II wojnie światowej została 

6
00:00:13,326 --> 00:00:15,280
niecała połowa mieszkańców?

7
00:00:16,128 --> 00:00:20,161
By po raz kolejny zostać milionową stolicą

8
00:00:20,261 --> 00:00:23,807
Warszawa musiała czekać aż do 1955 r.

9
00:00:35,584 --> 00:00:38,400
Większość krajobrazów stworzyła natura

10
00:00:38,656 --> 00:00:41,472
ale są i takie, które wykreował człowiek.

11
00:00:41,728 --> 00:00:44,544
Pokażę Ci taki na przykładzie Warszawy.

12
00:00:45,312 --> 00:00:48,290
Nasza stolica leży na Nizinie Mazowieckiej

13
00:00:48,390 --> 00:00:50,431
na obu brzegach Wisły. O, tu.

14
00:00:52,480 --> 00:00:54,771
Wybierzmy się na wycieczkę, by poznać

15
00:00:54,871 --> 00:00:56,289
charakterystyczne cechy 

16
00:00:56,389 --> 00:00:58,110
krajobrazu wielkomiejskiego.

17
00:00:59,648 --> 00:01:01,353
Już mówiliśmy, że Warszawa 

18
00:01:01,453 --> 00:01:03,743
jest najludniejszym miastem w kraju.

19
00:01:04,256 --> 00:01:07,328
Jak upchnąć tylu ludzi na małej powierzchni?

20
00:01:07,840 --> 00:01:09,376
Odpowiedź jest jedna:

21
00:01:09,632 --> 00:01:12,192
trzeba budować ciasno i wysoko.

22
00:01:12,960 --> 00:01:15,065
W krajobrazie Warszawy dominują więc

23
00:01:15,165 --> 00:01:18,224
liczące kilkanaście, a nawet kilkadziesiąt pięter

24
00:01:18,324 --> 00:01:20,929
budynki. Najwyższe określamy 

25
00:01:21,029 --> 00:01:22,174
mianem wieżowców.

26
00:01:22,688 --> 00:01:25,760
Duże ich skupisko spotkasz w samym centrum.

27
00:01:26,016 --> 00:01:28,412
Wystarczy wyjść z Dworca Centralnego

28
00:01:28,512 --> 00:01:30,994
na który przyjeżdża większość pociągów

29
00:01:31,094 --> 00:01:33,694
z innych miast i rozejrzeć się dookoła.

30
00:01:34,976 --> 00:01:37,370
Do niedawna nad okolicą górował tu 

31
00:01:37,470 --> 00:01:38,956
Pałac Kultury i Nauki.

32
00:01:39,072 --> 00:01:42,074
Dziś wokół niego jest coraz więcej budynków

33
00:01:42,174 --> 00:01:45,055
o porównywalnej wysokości, w tym najwyższy

34
00:01:45,155 --> 00:01:47,518
w tej części Europy - Varso Tower.

35
00:01:49,568 --> 00:01:52,015
Większość dużych miast rozwija się 

36
00:01:52,115 --> 00:01:53,919
wokół zabytkowej starówki.

37
00:01:55,200 --> 00:01:58,136
Dalej są osiedla mieszkaniowe, a na obrzeżach

38
00:01:58,236 --> 00:02:00,575
i to nie zawsze, tereny przemysłowe.

39
00:02:02,112 --> 00:02:04,924
W Warszawie w efekcie wojennych zniszczeń

40
00:02:05,024 --> 00:02:07,507
trudno patrząc na miasto z lotu ptaka

41
00:02:07,607 --> 00:02:09,023
 dostrzec taki układ.

42
00:02:10,304 --> 00:02:12,972
Dzisiejsze centrum, w którym koncentruje się

43
00:02:13,072 --> 00:02:15,567
miejskie życie, nie pokrywa się z leżącym 

44
00:02:15,667 --> 00:02:17,470
nad samą Wisłą Starym Miastem.

45
00:02:18,496 --> 00:02:20,050
Funkcja przemysłowa miasta 

46
00:02:20,150 --> 00:02:21,823
nie jest specjalnie widoczna.

47
00:02:22,080 --> 00:02:24,710
Większość funkcjonujących tu dawniej fabryk

48
00:02:24,810 --> 00:02:26,953
została zamknięta, a tereny po nich 

49
00:02:27,053 --> 00:02:29,246
przerobiono na osiedla mieszkaniowe.

50
00:02:31,040 --> 00:02:33,436
Dzielnice mieszkaniowe leżą poza ścisłym

51
00:02:33,536 --> 00:02:36,005
centrum, gdzie ulokowały się głównie biura

52
00:02:36,105 --> 00:02:37,951
i siedziby centralnych urzędów.

53
00:02:38,464 --> 00:02:41,395
Z racji tego, że Warszawa jest stolicą kraju

54
00:02:41,495 --> 00:02:43,071
pełni funkcję stołeczną.

55
00:02:44,096 --> 00:02:46,717
Znajdziesz tu budynki sejmu i senatu RP

56
00:02:46,817 --> 00:02:48,959
oraz te, w których pracuje rząd.

57
00:02:49,728 --> 00:02:52,080
W zabytkowej części miasta, w Pałacu

58
00:02:52,180 --> 00:02:54,683
Prezydenckim na Krakowskim Przedmieściu

59
00:02:54,783 --> 00:02:57,069
swoją siedzibę ma prezydent Polski.

60
00:02:58,688 --> 00:03:00,992
Gdy popatrzysz na miasto z lotu ptaka

61
00:03:01,248 --> 00:03:04,060
albo dolatującego na położone w granicach

62
00:03:04,160 --> 00:03:07,201
miasta Lotnisko Chopina samolotu, dostrzeżesz

63
00:03:07,301 --> 00:03:09,714
że w miarę oddalania się od centrum 

64
00:03:09,814 --> 00:03:11,948
zabudowa staje się coraz niższa 

65
00:03:12,048 --> 00:03:13,534
i bardziej rozrzucona.

66
00:03:14,304 --> 00:03:16,764
Stolica jest jednak tak dużym miastem

67
00:03:16,864 --> 00:03:19,935
że w każdej dzielnicy powstały lokalne centra.

68
00:03:20,448 --> 00:03:22,705
W urzędach dzielnicowych wyrobisz 

69
00:03:22,805 --> 00:03:24,808
dowód osobisty, zameldujesz się

70
00:03:24,908 --> 00:03:27,386
zarejestrujesz samochód, opłacisz też 

71
00:03:27,486 --> 00:03:29,353
lokalne podatki, na przykład 

72
00:03:29,453 --> 00:03:31,710
od posiadania mieszkania, czy psa.

73
00:03:32,480 --> 00:03:34,927
Tego typu działania na rzecz mieszkańców

74
00:03:35,027 --> 00:03:37,599
należą do funkcji administracyjnej miasta.

75
00:03:41,440 --> 00:03:43,085
Gęsta, śródmiejska zabudowa

76
00:03:43,185 --> 00:03:45,659
jest poprzecinana siatką ulic, na których

77
00:03:45,759 --> 00:03:47,780
przez całą dobę panuje duży ruch.

78
00:03:48,352 --> 00:03:51,680
Oprócz aut jeżdżą tędy autobusy i tramwaje.

79
00:03:52,192 --> 00:03:55,145
Jeśli dołożymy do tego podmiejskie pociągi

80
00:03:55,245 --> 00:03:57,504
a pod ziemią jedyne w kraju metro

81
00:03:57,604 --> 00:04:00,221
dostaniemy naprawdę rozbudowany system

82
00:04:00,321 --> 00:04:02,938
transportu publicznego, spełniającego 

83
00:04:03,038 --> 00:04:04,990
funkcję transportową miasta.

84
00:04:05,903 --> 00:04:08,197
O tym, po co przyjechać do Warszawy

85
00:04:08,297 --> 00:04:09,473
po orzeszku.

86
00:04:13,696 --> 00:04:16,200
Wsiądźmy do przejeżdżającego tuż obok

87
00:04:16,300 --> 00:04:18,961
Dworca Centralnego tramwaju i przejedźmy

88
00:04:19,061 --> 00:04:21,584
kilka przystanków do ronda de Gaulle'a

89
00:04:21,684 --> 00:04:24,188
znanego z ustawionej na środku palmy.

90
00:04:25,727 --> 00:04:28,061
Wystarczy wysiąść i skręcić w lewo

91
00:04:28,161 --> 00:04:30,846
żeby znaleźć się na Trakcie Królewskim.

92
00:04:31,359 --> 00:04:34,049
Krótki spacer prowadzi na Plac Zamkowy

93
00:04:34,149 --> 00:04:36,456
z Zamkiem Królewskim i Starówkę - 

94
00:04:36,556 --> 00:04:38,893
miejsce wpisane na listę światowego

95
00:04:38,993 --> 00:04:41,689
dziedzictwa UNESCO, czyli ogólnoświatowej

96
00:04:41,789 --> 00:04:44,008
organizacji promującej zachowanie 

97
00:04:44,108 --> 00:04:46,718
ważnych dla ludzkości obiektów kultury.

98
00:04:47,743 --> 00:04:50,848
Starówkę, podobnie jak większość lewobrzeżnej

99
00:04:50,948 --> 00:04:53,722
Warszawy, doszczętnie zniszczono w czasie

100
00:04:53,822 --> 00:04:56,296
wojny, ale pieczołowicie odbudowano.

101
00:04:56,959 --> 00:04:59,257
Tego rodzaju atrakcje wpisują się 

102
00:04:59,357 --> 00:05:01,310
w funkcję turystyczną miasta.

103
00:05:02,335 --> 00:05:04,507
Po drodze mijamy wspomniany już 

104
00:05:04,607 --> 00:05:07,077
Pałac Prezydencki i zabytkowe budynki

105
00:05:07,177 --> 00:05:10,203
Uniwersytetu Warszawskiego, jednej z licznych

106
00:05:10,303 --> 00:05:13,398
w stolicy wyższych uczelni, które przyciągają 

107
00:05:13,498 --> 00:05:16,157
studentów z całego kraju i z zagranicy.

108
00:05:16,927 --> 00:05:19,130
Uczelnie i inne szkoły wyższe 

109
00:05:19,230 --> 00:05:21,308
razem z ośrodkami badawczymi 

110
00:05:21,408 --> 00:05:23,837
pełnią funkcję edukacyjną miasta.

111
00:05:27,935 --> 00:05:30,761
Jeśli nie gustujesz w tradycyjnych muzeach

112
00:05:30,861 --> 00:05:33,637
i zabytkach architektury, zejdź uliczkami 

113
00:05:33,737 --> 00:05:36,582
Starego Miasta nad Wisłę, gdzie znajdziesz 

114
00:05:36,682 --> 00:05:39,508
między innymi pomnik Warszawskiej Syrenki.

115
00:05:39,967 --> 00:05:42,864
Tam zawsze coś się dzieje. Są koncerty

116
00:05:42,964 --> 00:05:46,478
pokazy, miejsca do uprawiania sportu... 

117
00:05:46,709 --> 00:05:48,883
Są tu też restauracje, bary 

118
00:05:49,072 --> 00:05:50,941
i inne obiekty gastronomiczne

119
00:05:51,041 --> 00:05:52,907
w których można coś przekąsić.

120
00:05:53,791 --> 00:05:56,003
Nad Wisłą jest też multimedialne 

121
00:05:56,103 --> 00:05:57,630
Centrum Nauki Kopernik.

122
00:05:59,679 --> 00:06:02,418
Krótki spacer przez most Świętokrzyski 

123
00:06:02,518 --> 00:06:04,542
i jesteśmy na praskim brzegu.

124
00:06:05,055 --> 00:06:07,615
Tu na chętnych czeka Stadion Narodowy

125
00:06:07,871 --> 00:06:09,982
miejsce koncertów oraz imprez

126
00:06:10,082 --> 00:06:11,970
kulturalnych i sportowych.

127
00:06:18,111 --> 00:06:19,937
W krajobrazie wielkomiejskim 

128
00:06:20,037 --> 00:06:21,668
nie ma terenów rolniczych.

129
00:06:21,951 --> 00:06:25,130
Pola i łąki już dawno zostały zagarnięte 

130
00:06:25,230 --> 00:06:28,094
pod zabudowę mieszkaniową i usługową.

131
00:06:28,863 --> 00:06:31,935
Tereny zielone przetrwały tylko w formie parków

132
00:06:32,191 --> 00:06:33,983
jak Łazienki Królewskie

133
00:06:34,553 --> 00:06:35,905
czy Wilanów

134
00:06:38,335 --> 00:06:41,151
i rezerwatów, jak Las Kabacki.

135
00:06:43,455 --> 00:06:46,110
To wszystko efekty działalności człowieka 

136
00:06:46,210 --> 00:06:48,686
który przekształcił naturalny krajobraz 

137
00:06:48,786 --> 00:06:51,455
i to często wielokrotnie, zmieniając wygląd

138
00:06:51,555 --> 00:06:53,437
i przeznaczenie danego terenu.

139
00:06:56,767 --> 00:06:59,150
Jeśli uważnie oglądasz, bez problemu 

140
00:06:59,250 --> 00:07:00,991
wymienisz przynajmniej trzy 

141
00:07:01,091 --> 00:07:03,014
atrakcje turystyczne Warszawy.

142
00:07:07,263 --> 00:07:10,189
My wybraliśmy Starówkę, Syrenkę

143
00:07:10,289 --> 00:07:11,871
Stadion Narodowy.

144
00:07:12,127 --> 00:07:14,377
Twoje odpowiedzi mogą być inne 

145
00:07:14,477 --> 00:07:17,246
bo w Warszawie aż roi się od atrakcji.

146
00:07:21,855 --> 00:07:24,889
Krajobraz wielkomiejski cechują: 

147
00:07:24,989 --> 00:07:28,627
zwarta, wysoka zabudowa, gęsta sieć ulic

148
00:07:28,727 --> 00:07:31,337
rozbudowany transport miejski

149
00:07:31,437 --> 00:07:33,630
brak terenów rolniczych.

150
00:07:34,441 --> 00:07:37,498
Te cechy krajobrazu znajdziesz w Warszawie

151
00:07:37,598 --> 00:07:40,286
stolicy i największym mieście Polski.

152
00:07:41,055 --> 00:07:44,127
Znajdziesz tu też wiele atrakcji turystycznych.

153
00:07:44,383 --> 00:07:46,943
Najważniejsze pokazujemy na planszy.

154
00:07:51,039 --> 00:07:53,985
W krajobrazie Warszawy ważne miejsce pełni

155
00:07:54,085 --> 00:07:56,767
funkcja edukacyjna, a na Twojej drodze 

156
00:07:56,867 --> 00:07:59,742
do wiedzy powinna znajdować się pistacja.

157
00:07:59,999 --> 00:08:02,559
Kliknij. Polub. Zasubskrybuj.