1
00:00:00,768 --> 00:00:02,342
Choć trudno w to uwierzyć 

2
00:00:02,442 --> 00:00:05,218
ponad 80% wszystkich towarów na świecie

3
00:00:05,318 --> 00:00:07,137
przewożonych jest statkami.

4
00:00:07,680 --> 00:00:10,240
Gaz, który zasila piecyki i kuchenki

5
00:00:10,496 --> 00:00:13,333
zboże na mąkę i paszę, samochody... 

6
00:00:13,433 --> 00:00:16,701
Ba! nawet banany. Wszystko to jest chętnie

7
00:00:16,801 --> 00:00:18,866
transportowane drogą morską

8
00:00:18,966 --> 00:00:21,833
głównie ze względu na koszty - niskie

9
00:00:21,933 --> 00:00:24,239
w porównaniu z innymi metodami

10
00:00:24,339 --> 00:00:26,775
przewozu - oraz ogromne ilości.

11
00:00:27,392 --> 00:00:30,976
Największe statki mają ponad 400 m długości

12
00:00:31,232 --> 00:00:32,855
i można na nie ładować na przykład 

13
00:00:32,955 --> 00:00:34,881
taką ilość zboża, która wypełniłaby 

14
00:00:34,981 --> 00:00:37,113
200 basenów olimpijskich 

15
00:00:37,375 --> 00:00:40,832
albo... 750 milionów bananów.

16
00:00:41,472 --> 00:00:44,101
Pomyśl o tym, oglądając nasz film.

17
00:00:56,064 --> 00:00:58,978
Jeśli oglądasz nasze filmy, to może pamiętasz

18
00:00:59,078 --> 00:01:01,795
taki o wielkich odkryciach geograficznych.

19
00:01:02,464 --> 00:01:04,845
Opowiadaliśmy w nim między innymi o tym

20
00:01:04,945 --> 00:01:07,401
jak w różnych krajach Europy poszukiwano 

21
00:01:07,501 --> 00:01:08,947
morskiej drogi do Indii.

22
00:01:09,632 --> 00:01:12,316
Może dziwisz się, po co, skoro można tam było

23
00:01:12,416 --> 00:01:14,006
swobodnie dostać się lądem?

24
00:01:14,496 --> 00:01:16,992
Otóż już w dawnych czasach wiedziano

25
00:01:17,092 --> 00:01:19,871
że morzem można przewozić o wiele więcej

26
00:01:20,128 --> 00:01:21,920
choć niekoniecznie szybciej.

27
00:01:22,688 --> 00:01:25,759
Dziś też wiemy, że transport morski, mimo że

28
00:01:25,859 --> 00:01:28,575
jest najwolniejszym rodzajem transportu

29
00:01:28,832 --> 00:01:31,183
umożliwia przewożenie ogromnej ilości

30
00:01:31,283 --> 00:01:33,439
towarów na bardzo duże odległości.

31
00:01:34,208 --> 00:01:37,536
A po orzeszku opowiem Ci, jak dostęp do morza

32
00:01:37,792 --> 00:01:38,948
wpłynął na rozwój 

33
00:01:39,048 --> 00:01:41,142
przemysłu i usług w Trójmieście.

34
00:01:45,728 --> 00:01:47,589
Jadąc na wakacje nad morzem 

35
00:01:47,689 --> 00:01:49,687
wiele osób wybiera Trójmiasto.

36
00:01:49,824 --> 00:01:52,160
Tą nazwą określamy trzy leżące 

37
00:01:52,260 --> 00:01:55,316
nad Zatoką Gdańską miasta: Gdańsk, Gdynię

38
00:01:55,416 --> 00:01:57,471
i znajdujący się między nimi

39
00:01:57,571 --> 00:01:59,291
nieco mniejszy - Sopot.

40
00:01:59,808 --> 00:02:01,879
Wspólnie tworzą one aglomerację

41
00:02:01,979 --> 00:02:04,821
policentryczną, czyli taką, w której nie ma

42
00:02:04,921 --> 00:02:06,718
jednego, wiodącego ośrodka.

43
00:02:07,232 --> 00:02:09,049
Trójmiasto to jednak nie tylko 

44
00:02:09,149 --> 00:02:11,327
cel wakacyjnych wypraw turystycznych.

45
00:02:11,840 --> 00:02:14,912
To także wielki ośrodek przemysłowo-usługowy.

46
00:02:15,424 --> 00:02:17,623
Swoje znaczenie zawdzięcza położeniu 

47
00:02:17,723 --> 00:02:20,287
tuż przy ujściu Wisły do Morza Bałtyckiego.

48
00:02:21,568 --> 00:02:23,921
W dawnych czasach takie położenie pozwalało

49
00:02:24,021 --> 00:02:25,355
łatwo przeładowywać towary 

50
00:02:25,455 --> 00:02:27,656
z rzecznych barek spływających Wisłą

51
00:02:27,756 --> 00:02:30,109
na morskie statki, które wywoziły je 

52
00:02:30,209 --> 00:02:32,730
w dalekie kraje. I odwrotnie: 

53
00:02:32,830 --> 00:02:34,545
przywożone przez morze dobra

54
00:02:34,645 --> 00:02:36,669
transportować rzeką w głąb lądu.

55
00:02:37,440 --> 00:02:40,512
Dziś droga wodna Wisłą straciła na znaczeniu

56
00:02:40,768 --> 00:02:43,361
ale porty w Gdańsku i Gdyni prężnie się

57
00:02:43,461 --> 00:02:45,936
rozwijają dzięki doprowadzeniu do nich

58
00:02:46,036 --> 00:02:49,189
sieci dróg i torów kolejowych, a także terminali

59
00:02:49,289 --> 00:02:51,628
rurociągów, którymi można przesyłać 

60
00:02:51,728 --> 00:02:53,440
ropę naftową i gaz ziemny.

61
00:02:53,824 --> 00:02:55,279
O tym rodzaju transportu 

62
00:02:55,379 --> 00:02:56,895
opowiadamy w innym filmie.

63
00:03:01,760 --> 00:03:05,344
Najważniejszą drogą dla aut jest autostrada A1

64
00:03:05,600 --> 00:03:07,595
która przebiega z Gdańska na południe 

65
00:03:07,695 --> 00:03:08,752
w kierunku Czech.

66
00:03:09,184 --> 00:03:10,944
To jedyna polska autostrada 

67
00:03:11,044 --> 00:03:12,804
o przebiegu północ-południe.

68
00:03:13,024 --> 00:03:15,002
W jej system drogowy włączona jest 

69
00:03:15,102 --> 00:03:16,972
obwodnica Trójmiasta, czyli droga 

70
00:03:17,072 --> 00:03:19,324
która biegnie wokół całej aglomeracji

71
00:03:19,424 --> 00:03:21,735
i umożliwia skierowanie ruchu tranzytowego

72
00:03:21,835 --> 00:03:22,855
poza centrum.

73
00:03:23,520 --> 00:03:25,617
Z Górnego Śląska do Gdyni biegnie 

74
00:03:25,717 --> 00:03:28,383
linia kolejowa nazywana magistralą węglową.

75
00:03:28,819 --> 00:03:31,410
Domyślasz się, skąd wzięła swoją nazwę?

76
00:03:31,968 --> 00:03:34,565
Kiedyś transportowano nią miliony ton węgla

77
00:03:34,665 --> 00:03:36,770
wydobywanego w śląskich kopalniach.

78
00:03:37,344 --> 00:03:40,136
Dziś tego surowca praktycznie nie wozi się już

79
00:03:40,236 --> 00:03:42,545
do portów, ale linia kolejowa przewozi 

80
00:03:42,645 --> 00:03:44,510
inne towary, a także pasażerów.

81
00:03:45,280 --> 00:03:47,907
Połączeń torowych jest z resztą więcej.

82
00:03:48,352 --> 00:03:51,504
Takie połączenie dróg kołowych, kolejowych

83
00:03:51,604 --> 00:03:54,935
i morskich sprawiło, że porty Gdyni i Gdańska

84
00:03:55,035 --> 00:03:57,908
rozwijają swoje terminale przeładunkowe

85
00:03:58,008 --> 00:04:01,110
czyli miejsca, w których towary przywożone

86
00:04:01,210 --> 00:04:04,160
drogą morską są przeładowywane na wagony

87
00:04:04,260 --> 00:04:06,268
lub ciężarówki i odwrotnie.

88
00:04:09,088 --> 00:04:11,421
Gdańsk obsługuje nawet największe

89
00:04:11,521 --> 00:04:13,731
kontenerowce świata, o długości 

90
00:04:13,831 --> 00:04:15,730
czterech boisk piłkarskich.

91
00:04:16,104 --> 00:04:18,646
Z kolei port w Gdyni jest największym 

92
00:04:18,746 --> 00:04:20,606
polskim terminalem zbożowym.

93
00:04:21,119 --> 00:04:23,364
Zastanawiasz się, po co nam dwa porty

94
00:04:23,464 --> 00:04:25,213
praktycznie w jednym miejscu?

95
00:04:25,727 --> 00:04:28,191
To dlatego, że przed II wojną światową

96
00:04:28,291 --> 00:04:30,160
Gdańsk nie należał do Polski.

97
00:04:30,657 --> 00:04:33,536
Tak, tak,... po odzyskaniu niepodległości

98
00:04:33,636 --> 00:04:36,608
w 1918 r., mieliśmy tylko niewielki kawałek

99
00:04:36,708 --> 00:04:39,466
wybrzeża, na którym trzeba było zbudować

100
00:04:39,566 --> 00:04:42,231
od podstaw całkiem nowy port - Gdynię.

101
00:04:42,879 --> 00:04:45,122
Schrup orzeszka, a po nim opowiemy Ci

102
00:04:45,222 --> 00:04:46,919
jak transport morski wpłynął 

103
00:04:47,019 --> 00:04:48,766
na inne dziedziny gospodarki.

104
00:04:54,655 --> 00:04:56,946
Szeroki dostęp do surowców i towarów

105
00:04:57,046 --> 00:04:59,482
z całego świata sprawił, że w okolicach

106
00:04:59,582 --> 00:05:02,409
Trójmiasta powstawały i powstają liczne firmy

107
00:05:02,509 --> 00:05:05,076
przede wszystkim zajmujące się logistyką 

108
00:05:05,176 --> 00:05:07,612
i spedycją, czyli organizacją przewozu 

109
00:05:07,712 --> 00:05:10,845
ładunków na zlecenie innych przedsiębiorstw.

110
00:05:11,295 --> 00:05:13,108
Dynamicznie rozwijają się też 

111
00:05:13,208 --> 00:05:14,908
zakłady chemiczne, w których 

112
00:05:15,008 --> 00:05:16,957
z importowanych z Maroka surowców

113
00:05:17,057 --> 00:05:18,323
produkowane są nawozy 

114
00:05:18,423 --> 00:05:19,801
niezbędne w rolnictwie.

115
00:05:21,279 --> 00:05:23,499
Na łatwym dostępie do przywożonej 

116
00:05:23,599 --> 00:05:26,170
tankowcami ropy naftowej i gazu ziemnego

117
00:05:26,270 --> 00:05:28,958
korzysta gdańska rafineria ropy naftowej.

118
00:05:29,243 --> 00:05:31,519
Surowiec ten przerabia się na paliwa

119
00:05:31,775 --> 00:05:33,311
smary i asfalt.

120
00:05:34,335 --> 00:05:37,126
W Gdańsku i Gdyni znajdują się również

121
00:05:37,226 --> 00:05:39,893
stocznie specjalizujące się w budowie

122
00:05:39,993 --> 00:05:42,809
naprawach, wyposażeniu oraz przeglądach

123
00:05:42,909 --> 00:05:45,576
statków, w tym także morskich jachtów

124
00:05:45,676 --> 00:05:47,645
cenionych na całym świecie.

125
00:05:48,415 --> 00:05:51,432
Transport morski wspiera także rozwój handlu

126
00:05:51,532 --> 00:05:54,081
i turystyki, w tym usług hotelarskich 

127
00:05:54,181 --> 00:05:55,649
i gastronomicznych.

128
00:05:56,351 --> 00:05:58,543
Z Trójmiasta regularnie kursują promy

129
00:05:58,643 --> 00:06:01,823
do Szwecji, transportujące nie tylko pasażerów

130
00:06:01,923 --> 00:06:05,071
ale i pojazdy. Do gdańskich i gdyńskich 

131
00:06:05,171 --> 00:06:07,709
nabrzeży przybijają również luksusowe

132
00:06:07,809 --> 00:06:10,683
wycieczkowce z turystami z całego świata.

133
00:06:13,759 --> 00:06:15,792
Szerokie możliwości zatrudnienia 

134
00:06:15,892 --> 00:06:18,633
i perspektywy życia w nadmorskiej aglomeracji

135
00:06:18,733 --> 00:06:21,222
z łagodnym klimatem i czystym powietrzem 

136
00:06:21,322 --> 00:06:23,229
przyciągają nowych mieszkańców.

137
00:06:23,874 --> 00:06:26,565
Wśród nich licznych studentów, zwłaszcza

138
00:06:26,665 --> 00:06:29,630
zainteresowanych morską branżą transportową.

139
00:06:30,655 --> 00:06:33,022
W odpowiedzi na rosnące zapotrzebowanie

140
00:06:33,122 --> 00:06:35,749
na ekspertów w tej dziedzinie, w Trójmieście

141
00:06:35,849 --> 00:06:37,732
prężnie działają szkoły średnie 

142
00:06:37,832 --> 00:06:40,459
oraz uczelnie wyższe kształcące specjalistów

143
00:06:40,559 --> 00:06:42,430
w zakresie gospodarki morskiej.

144
00:06:44,505 --> 00:06:47,413
Trójmiasto nieustannie się rozwija, stając się

145
00:06:47,513 --> 00:06:49,728
jednym z największych i najbardziej 

146
00:06:49,828 --> 00:06:52,414
zaludnionych obszarów miejskich w Polsce.

147
00:06:52,732 --> 00:06:55,109
Powstają coraz to nowe osiedla

148
00:06:55,209 --> 00:06:59,043
liczne centra handlowe, kina, teatry oraz parki.

149
00:06:59,327 --> 00:07:02,046
Można powiedzieć, że aglomeracja rozwija się

150
00:07:02,146 --> 00:07:04,928
dzięki morzu i korzysta z jego dobrodziejstw.

151
00:07:09,311 --> 00:07:12,171
Wymień trzy rodzaje działalności gospodarczej

152
00:07:12,271 --> 00:07:15,454
jakie rozwinęły się w Trójmieście dzięki istnieniu

153
00:07:15,555 --> 00:07:16,991
tam transportu morskiego.

154
00:07:20,575 --> 00:07:23,124
Nasze typy to przemysł stoczniowy

155
00:07:23,224 --> 00:07:25,565
usługi logistyczne i spedycyjne

156
00:07:25,665 --> 00:07:27,455
oraz szkolnictwo wyższe 

157
00:07:27,555 --> 00:07:29,789
związane z gospodarką morską.

158
00:07:30,384 --> 00:07:33,399
Twoje typy mogą być inne, bo transport morski

159
00:07:33,499 --> 00:07:36,446
sprzyja rozwojowi wielu dziedzin gospodarki.

160
00:07:42,335 --> 00:07:44,945
Trójmiasto to położona nad Bałtykiem

161
00:07:45,045 --> 00:07:46,940
aglomeracja policentryczna 

162
00:07:47,040 --> 00:07:49,502
złożona z Gdańska, Gdyni i Sopotu.

163
00:07:49,981 --> 00:07:51,581
Swój rozwój zawdzięcza 

164
00:07:51,681 --> 00:07:53,854
rozwojowi transportu morskiego.

165
00:07:54,367 --> 00:07:57,454
W ślad za nim poszedł rozwój innych rodzajów

166
00:07:57,554 --> 00:07:59,236
działalności gospodarczej

167
00:07:59,336 --> 00:08:02,302
jak przemysł stoczniowy, usługi logistyczne

168
00:08:02,402 --> 00:08:04,348
i spedycyjne oraz turystyka.

169
00:08:07,167 --> 00:08:10,239
Trójmiasto rozkwitło dzięki kontaktom z morzem

170
00:08:10,495 --> 00:08:12,493
a Twoja wiedza rozkwitnie 

171
00:08:12,593 --> 00:08:15,615
dzięki kontaktom z serwisem pistacja.tv