1
00:00:00,512 --> 00:00:03,168
Pewnie obiło Ci się o uszy wyrażenie 

2
00:00:03,268 --> 00:00:05,435
"Hakuna Matata", które oznacza 

3
00:00:05,535 --> 00:00:08,214
"nie ma problemu" albo "nie martw się"

4
00:00:08,314 --> 00:00:11,262
ale czy wiesz, z jakiego pochodzi języka?

5
00:00:12,032 --> 00:00:16,384
Z suahili.

6
00:00:22,784 --> 00:00:24,230
Ten język jest uważany 

7
00:00:24,330 --> 00:00:26,623
za jeden z najłatwiejszych do nauki.

8
00:00:26,880 --> 00:00:29,440
Między innymi ze względu na prostą wymowę:

9
00:00:29,696 --> 00:00:31,744
jak się pisze, tak się czyta.

10
00:00:32,512 --> 00:00:34,966
W Kenii suahili jest jednym z języków

11
00:00:35,066 --> 00:00:37,741
urzędowych, ale bez problemu dogadasz się

12
00:00:37,841 --> 00:00:41,219
w nim też w Tanzanii, Ugandzie, czy Zambii.

13
00:00:52,992 --> 00:00:55,889
Kenia to malownicze państwo we wschodniej

14
00:00:55,989 --> 00:00:58,599
części Afryki, nad Oceanem Indyjskim.

15
00:00:58,880 --> 00:01:01,145
Równik przecina je niemal na pół

16
00:01:01,245 --> 00:01:04,255
ale klimat równikowy wilgotny nie występuje

17
00:01:04,355 --> 00:01:06,497
tam prawie w ogóle, ze względu 

18
00:01:06,597 --> 00:01:08,862
na dużą średnią wysokość terenu.

19
00:01:09,376 --> 00:01:12,362
Zamiast tego na przeważającej części kraju

20
00:01:12,462 --> 00:01:14,798
panuje klimat podrównikowy suchy.

21
00:01:15,520 --> 00:01:17,056
Spójrz na klimatogram.

22
00:01:17,312 --> 00:01:20,110
Wysokie wartości temperatury występują tam

23
00:01:20,210 --> 00:01:22,619
przez cały rok, a opady atmosferyczne

24
00:01:22,719 --> 00:01:25,246
przypadają głównie w porze deszczowej.

25
00:01:26,528 --> 00:01:29,482
Przez kraj przebiega Wielki Rów Wschodni.

26
00:01:29,582 --> 00:01:32,779
Jedno z licznych obniżeń tektonicznych Afryki

27
00:01:32,879 --> 00:01:35,856
powstałe wskutek pęknięcia płyty litosfery

28
00:01:35,956 --> 00:01:37,811
 na której leży kontynent.

29
00:01:38,048 --> 00:01:40,192
Obszar ten pełen jest wulkanów

30
00:01:40,292 --> 00:01:42,143
oraz jezior tektonicznych.

31
00:01:42,400 --> 00:01:45,207
Leży tu największe w Afryce jezioro:

32
00:01:45,307 --> 00:01:46,527
Jezioro Wiktorii

33
00:01:47,264 --> 00:01:49,379
oraz słonowodne Jezioro Rudolfa.

34
00:01:53,664 --> 00:01:55,511
Środowisko przyrodnicze Kenii

35
00:01:55,611 --> 00:01:57,473
jest w stanie zadowolić nawet 

36
00:01:57,573 --> 00:01:59,551
najbardziej wybrednego turystę.

37
00:02:00,576 --> 00:02:02,466
Ciepłe wody Oceanu Indyjskiego

38
00:02:02,566 --> 00:02:04,341
i szerokie piaszczyste plaże 

39
00:02:04,441 --> 00:02:06,942
stanowią idealne miejsce wypoczynku.

40
00:02:07,232 --> 00:02:09,792
Na tych, którzy wolą aktywnie spędzać czas

41
00:02:10,048 --> 00:02:11,948
czekają przybrzeżne rafy koralowe 

42
00:02:12,048 --> 00:02:13,375
w których można nurkować

43
00:02:13,632 --> 00:02:15,204
a także kenijskie góry 

44
00:02:15,304 --> 00:02:18,095
z zapierającymi dech w piersiach widokami

45
00:02:18,195 --> 00:02:20,882
i licznymi trasami wspinaczkowymi.

46
00:02:21,312 --> 00:02:23,013
Na stokach najwyższej góry

47
00:02:23,113 --> 00:02:25,977
o tej samej nazwie, co państwo, znajduje się

48
00:02:26,077 --> 00:02:28,200
kilka lodowców, które są źródłem 

49
00:02:28,300 --> 00:02:30,271
dwóch największych rzek Kenii.

50
00:02:30,784 --> 00:02:33,572
Nic dziwnego, że turystyka odgrywa ważną rolę

51
00:02:33,672 --> 00:02:35,135
w kenijskiej gospodarce.

52
00:02:35,392 --> 00:02:38,124
Choć rocznie liczba turystów jest znacznie

53
00:02:38,224 --> 00:02:40,973
mniejsza niż w Tunezji, Egipcie, czy Maroku

54
00:02:41,073 --> 00:02:43,755
to systematycznie rośnie, przede wszystkim

55
00:02:43,855 --> 00:02:46,654
ze względu na liczne atrakcje przyrodnicze.

56
00:02:47,680 --> 00:02:50,752
W ponad 50 parkach i rezerwatach narodowych

57
00:02:51,008 --> 00:02:52,838
spotkasz zwierzęta z tak zwanej 

58
00:02:52,938 --> 00:02:54,591
Wielkiej Afrykańskiej Piątki:

59
00:02:54,852 --> 00:02:56,018
lwa

60
00:02:56,128 --> 00:02:57,664
słonia sawannowego

61
00:02:57,824 --> 00:02:58,844
bawoła

62
00:02:58,944 --> 00:03:00,480
nosorożca czarnego

63
00:03:00,736 --> 00:03:01,884
i lamparta.

64
00:03:02,272 --> 00:03:05,004
Ponadto wiele innych ikonicznych gatunków

65
00:03:05,104 --> 00:03:06,012
jak gnu

66
00:03:06,112 --> 00:03:07,132
gazele

67
00:03:07,648 --> 00:03:08,741
żyrafy

68
00:03:08,928 --> 00:03:09,952
hipopotamy

69
00:03:10,208 --> 00:03:12,256
nieprzeliczone stada flamingów

70
00:03:12,512 --> 00:03:13,938
i innych ptaków

71
00:03:14,048 --> 00:03:15,913
w tym i nasze poczciwe bociany 

72
00:03:16,013 --> 00:03:17,631
które zalatują tam na zimę.

73
00:03:18,144 --> 00:03:21,216
To prawdziwe "must see" wyjazdów do Afryki.

74
00:03:21,472 --> 00:03:23,986
Takie wyprawy, których celem jest oglądanie

75
00:03:24,086 --> 00:03:25,954
i fotografowanie dzikich zwierząt

76
00:03:26,054 --> 00:03:27,614
w ich naturalnym środowisku

77
00:03:28,128 --> 00:03:30,176
określa się mianem Safari.

78
00:03:30,688 --> 00:03:33,345
Turyści chętnie odwiedzają największy 

79
00:03:33,445 --> 00:03:35,340
park narodowy Kenii - Tsavo 

80
00:03:35,440 --> 00:03:37,598
i rezerwat narodowy Masai Mara.

81
00:03:38,368 --> 00:03:41,268
Z terenu rezerwatu można podziwiać inną

82
00:03:41,368 --> 00:03:43,839
wielką, choć nie należącą do Kenii

83
00:03:43,939 --> 00:03:47,016
atrakcję turystyczną: słynny "dach Afryki"

84
00:03:47,116 --> 00:03:48,453
masyw Kilimandżaro 

85
00:03:48,553 --> 00:03:50,923
z najwyższym punktem kontynentu.

86
00:03:51,168 --> 00:03:53,338
Jego ośnieżony wierzchołek jest celem

87
00:03:53,438 --> 00:03:55,635
wielu turystycznych wypraw.

88
00:03:59,104 --> 00:04:01,025
Kenię zamieszkuje wiele plemion 

89
00:04:01,125 --> 00:04:03,058
z których niektóre żyją w sposób 

90
00:04:03,158 --> 00:04:05,447
niemal niezmieniony od setek lat.

91
00:04:05,760 --> 00:04:08,014
Dla tych społeczności istotne są 

92
00:04:08,114 --> 00:04:11,136
lokalne tradycje i silny związek z przyrodą.

93
00:04:11,648 --> 00:04:14,321
Wizyty w kenijskich wioskach stają się coraz

94
00:04:14,421 --> 00:04:17,279
bardziej popularne wśród turystów spoza Afryki.

95
00:04:17,791 --> 00:04:20,629
Podczas takich wizyt można poznać sztukę

96
00:04:20,729 --> 00:04:23,951
taniec i miejscowe zwyczaje oraz uczestniczyć 

97
00:04:24,051 --> 00:04:26,528
w codziennych obowiązkach tubylców.

98
00:04:27,007 --> 00:04:28,492
Symbolem Kenii i Tanzanii

99
00:04:28,592 --> 00:04:30,077
stało się plemię Masajów.

100
00:04:30,847 --> 00:04:32,878
Jednym z najciekawszych rytuałów

101
00:04:32,978 --> 00:04:34,764
plemiennych jest taniec adumu

102
00:04:34,864 --> 00:04:36,910
podczas którego młodzi wojownicy 

103
00:04:37,010 --> 00:04:39,088
rywalizują o względy kobiet.

104
00:04:39,551 --> 00:04:43,067
Demonstracja siły polega na tym, że starają się

105
00:04:43,167 --> 00:04:44,508
skakać jak najwyżej

106
00:04:44,608 --> 00:04:46,986
nie okazując przy tym zmęczenia.

107
00:04:47,743 --> 00:04:50,271
W Kenii znajdują się również obiekty wpisane

108
00:04:50,371 --> 00:04:52,606
na listę światowego dziedzictwa UNESCO.

109
00:04:53,119 --> 00:04:55,930
Należą do nich: zabytkowa, portugalska

110
00:04:56,030 --> 00:04:58,238
twierdza Fort Jesus w Mombasie

111
00:04:58,751 --> 00:05:00,519
stare miasto na wyspie Lamu 

112
00:05:00,619 --> 00:05:03,182
gdzie architektura pozostaje niezmieniona

113
00:05:03,282 --> 00:05:06,169
od setek lat, a transport uliczny odbywa się

114
00:05:06,269 --> 00:05:07,453
wyłącznie na osłach

115
00:05:07,967 --> 00:05:10,799
oraz gaje Kaya - święte miejsce 

116
00:05:10,899 --> 00:05:12,830
dla plemion Mijikenda.

117
00:05:16,671 --> 00:05:19,418
O walorach przyrodniczych i kulturowych Kenii

118
00:05:19,518 --> 00:05:21,022
można by długo opowiadać.

119
00:05:21,535 --> 00:05:24,208
Niestety, wciąż istnieje wiele barier 

120
00:05:24,308 --> 00:05:27,147
które utrudniają tu rozwój turystyki.

121
00:05:27,423 --> 00:05:29,582
Na najbardziej ogólnym poziomie 

122
00:05:29,682 --> 00:05:31,860
chodzi o słaby rozwój gospodarczy

123
00:05:31,960 --> 00:05:33,566
i niski poziom edukacji.

124
00:05:34,591 --> 00:05:36,787
Turystyka w Kenii nie może w pełni

125
00:05:36,887 --> 00:05:38,686
wykorzystać swego potencjału

126
00:05:38,943 --> 00:05:40,768
między innymi ze względu na 

127
00:05:40,868 --> 00:05:43,715
niedostatek dobrych dróg, zbyt małe lotniska

128
00:05:43,815 --> 00:05:46,109
czy niewystarczającą liczbę hoteli.

129
00:05:46,879 --> 00:05:49,183
To utrudnia podróżowanie po kraju

130
00:05:49,439 --> 00:05:51,999
i ogranicza dostęp do niektórych atrakcji.

131
00:05:52,767 --> 00:05:55,583
Problemem jest też bezpieczeństwo zdrowotne.

132
00:05:56,095 --> 00:05:58,655
Turyści odwiedzający Kenię muszą się liczyć

133
00:05:58,911 --> 00:06:01,281
z podwyższonym ryzykiem zachorowania

134
00:06:01,381 --> 00:06:03,701
na malarię i inne choroby tropikalne

135
00:06:03,801 --> 00:06:05,566
jak żółta febra, czy ebola.

136
00:06:06,079 --> 00:06:07,503
Podróżowanie tam wymaga 

137
00:06:07,603 --> 00:06:09,530
dodatkowych szczepień na choroby 

138
00:06:09,630 --> 00:06:12,221
rzadkie w Europie, jak żółtaczka pokarmowa.

139
00:06:12,735 --> 00:06:15,355
Trzeba też pamiętać o zachowaniu ostrożności

140
00:06:15,455 --> 00:06:16,508
podczas próbowania 

141
00:06:16,608 --> 00:06:18,925
miejscowych specjałów kulinarnych.

142
00:06:19,903 --> 00:06:22,882
Wodę najlepiej pić fabrycznie butelkowaną

143
00:06:22,982 --> 00:06:26,058
albo przegotowaną, a świeże warzywa i owoce

144
00:06:26,158 --> 00:06:28,939
dokładnie myć w wodzie z dodatkiem octu

145
00:06:29,039 --> 00:06:31,405
albo nadmanganianu potasu.

146
00:06:32,191 --> 00:06:34,979
Do tego potencjalnych turystów odstraszają

147
00:06:35,079 --> 00:06:38,020
niestabilność polityczna i konflikty zbrojne 

148
00:06:38,120 --> 00:06:40,638
oraz incydenty związane z terroryzmem

149
00:06:40,895 --> 00:06:42,971
przestępczość i niepokoje społeczne 

150
00:06:43,071 --> 00:06:44,734
w niektórych regionach Kenii.

151
00:06:45,503 --> 00:06:47,309
Wyjątkowo uciążliwa jest też 

152
00:06:47,409 --> 00:06:48,831
biurokracja i korupcja.

153
00:06:49,087 --> 00:06:51,135
Jeśli nie wiesz, czym są te zjawiska

154
00:06:51,391 --> 00:06:52,671
spieszę z wyjaśnieniem.

155
00:06:53,183 --> 00:06:55,184
Pierwsze utrudnia załatwienie 

156
00:06:55,284 --> 00:06:57,714
spraw urzędowych, uzyskanie pozwoleń 

157
00:06:57,814 --> 00:07:00,175
na handel, transport czy inwestycje 

158
00:07:00,275 --> 00:07:03,165
bez zgromadzenia stosu zbędnej dokumentacji.

159
00:07:04,191 --> 00:07:07,126
Korupcja zaś, to konieczność nielegalnego

160
00:07:07,226 --> 00:07:09,601
opłacania urzędników, by załatwić 

161
00:07:09,701 --> 00:07:12,126
różne formalności albo zezwolenia.

162
00:07:15,711 --> 00:07:18,696
Jeśli uważnie oglądasz, na pewno bez trudu

163
00:07:18,796 --> 00:07:21,854
wymienisz trzy przyrodnicze atrakcje Kenii.

164
00:07:25,183 --> 00:07:28,501
Rezerwat Masai Mara, Masyw Kenia i rafa

165
00:07:28,601 --> 00:07:32,350
koralowa w okolicach Mombasy, to nasze typy.

166
00:07:32,863 --> 00:07:35,337
Twoje mogły być inne. W końcu Kenia 

167
00:07:35,437 --> 00:07:37,982
to kraj pełen turystycznych atrakcji.

168
00:07:41,823 --> 00:07:44,625
Kenia to kraj o niezwykłym potencjale 

169
00:07:44,725 --> 00:07:47,552
turystycznym. Znajdziesz tu czyste wody

170
00:07:47,652 --> 00:07:50,254
nieskażoną przyrodę, ciekawe zabytki

171
00:07:50,354 --> 00:07:51,805
i przyjaznych ludzi.

172
00:07:52,575 --> 00:07:55,259
Niestety, rozwój tej dziedziny gospodarki

173
00:07:55,359 --> 00:07:57,709
jest hamowany przez wiele czynników.

174
00:07:57,951 --> 00:08:01,360
Najważniejsze pokazujemy na planszy.

175
00:08:03,327 --> 00:08:04,607
Na dziś to już koniec.

176
00:08:05,119 --> 00:08:09,215
Sięgnij po inne filmy na pistacja.tv i pamiętaj:

177
00:08:09,471 --> 00:08:12,806
Szkoła z nami? Hakuna Matata!