1
00:00:00,743 --> 00:00:03,930
Termometr to przyrząd z podziałką, na której

2
00:00:04,030 --> 00:00:07,487
są zarówno liczby dodatnie, jak i ujemne.

3
00:00:07,587 --> 00:00:10,057
Dzięki tej lekcji nauczysz się zaznaczać

4
00:00:10,157 --> 00:00:13,528
i odczytywać liczby całkowite na osi liczbowej.

5
00:00:26,306 --> 00:00:29,516
Ten matematyczny obiekt jest ci już znany.

6
00:00:29,616 --> 00:00:31,430
Czy pamiętasz, jak on się nazywa?

7
00:00:31,530 --> 00:00:34,172
Zatrzymaj lekcję i spróbuj odpowiedzieć.

8
00:00:37,893 --> 00:00:39,680
To jest oś liczbowa.

9
00:00:39,807 --> 00:00:42,224
Potrafisz już zaznaczyć na tej osi 

10
00:00:42,324 --> 00:00:43,788
liczby naturalne.

11
00:00:44,433 --> 00:00:47,867
W tym miejscu zaznaczyliśmy 0, tutaj 1,

12
00:00:47,967 --> 00:00:51,100
tutaj 2, tutaj 3, tutaj 4 i tutaj 5.

13
00:00:51,200 --> 00:00:54,272
Strzałka wskazuje kierunek wzrostu liczb.

14
00:00:54,518 --> 00:00:56,211
Im dalej na prawo od zera

15
00:00:56,311 --> 00:00:57,927
 tym liczby są większe.

16
00:00:58,027 --> 00:01:00,837
Zwróć jednak uwagę, że po lewej stronie zera

17
00:01:00,937 --> 00:01:03,218
również znajdują się kreseczki.

18
00:01:03,613 --> 00:01:06,560
One również odpowiadają pewnym liczbom.

19
00:01:06,752 --> 00:01:10,912
Wyobraź sobie teraz, że pod tą osią jest woda.

20
00:01:11,012 --> 00:01:13,393
Skup teraz swój wzrok na miejscu,

21
00:01:13,493 --> 00:01:16,800
w którym znajduje się 0. Zobacz, co się stanie.

22
00:01:18,976 --> 00:01:20,629
Ryba wynurzyła się w zerze

23
00:01:20,729 --> 00:01:23,063
 i ponownie zanurzyła się w jedynce.

24
00:01:23,280 --> 00:01:26,242
Patrząc na oś możemy powiedzieć, że ta ryba 

25
00:01:26,342 --> 00:01:29,332
zmieniła swoje położenie z zera do jedynki.

26
00:01:29,432 --> 00:01:31,764
Teraz raz jeszcze skup swoją uwagę 

27
00:01:31,864 --> 00:01:35,005
na tym miejscu i obserwuj, co się stanie.

28
00:01:36,400 --> 00:01:38,345
Ryba wynurzyła się w zerze 

29
00:01:38,445 --> 00:01:41,157
i ponownie zanurzyła się w tym miejscu.

30
00:01:41,407 --> 00:01:44,089
Zauważ, że to miejsce znajduje się 

31
00:01:44,189 --> 00:01:47,190
w takiej samej odległości od 0, jak to miejsce.

32
00:01:47,290 --> 00:01:50,080
Znajduje się tylko po przeciwnej stronie.

33
00:01:50,310 --> 00:01:52,534
Przypomnij sobie, co oznaczają te liczby 

34
00:01:52,634 --> 00:01:56,547
na osi liczbowej. Oznaczają odległość od zera.

35
00:01:56,647 --> 00:01:59,396
Skoro to miejsce znajduje się w odległości 

36
00:01:59,496 --> 00:02:02,399
równej 1 od zera, to to miejsce znajduje się 

37
00:02:02,499 --> 00:02:05,440
również w odległości równej 1 od zera.

38
00:02:05,562 --> 00:02:08,291
Ale pamiętaj, że jest po przeciwnej stronie.

39
00:02:08,391 --> 00:02:10,774
Oznacza to, że będzie tutaj liczba przeciwna

40
00:02:10,874 --> 00:02:14,144
do liczby 1. Pamiętasz, jaka to liczba?

41
00:02:14,244 --> 00:02:16,448
Tą liczbą jest minus jeden.

42
00:02:16,978 --> 00:02:19,934
Liczby przeciwne znajdują się na osi liczbowej 

43
00:02:20,034 --> 00:02:21,919
w tej samej odległości od zera

44
00:02:22,019 --> 00:02:23,918
 ale po przeciwnych stronach.

45
00:02:24,018 --> 00:02:26,525
Zwróć uwagę też na to, że zachowana jest 

46
00:02:26,625 --> 00:02:29,306
zasada wzrostu liczb. Mówiłem już,

47
00:02:29,406 --> 00:02:32,064
że strzałeczka wskazuje ten wzrost.

48
00:02:32,164 --> 00:02:34,304
Jeśli ustawimy się w tym miejscu,

49
00:02:34,404 --> 00:02:36,270
to po prawej stronie wszystkie liczby

50
00:02:36,370 --> 00:02:38,848
 będą większe od liczby minus 1.

51
00:02:38,948 --> 00:02:41,691
Zastanów się teraz, jaka liczba znajduje się 

52
00:02:41,791 --> 00:02:43,989
w tym miejscu na osi liczbowej.

53
00:02:47,576 --> 00:02:51,264
Ta liczba jest w odległości dwóch od zera.

54
00:02:51,535 --> 00:02:54,073
Liczbę 2 mamy jednak z prawej strony.

55
00:02:54,173 --> 00:02:56,868
W tym miejscu będzie zatem liczba przeciwna

56
00:02:56,968 --> 00:03:00,480
 do liczby dwa. Tą liczbą jest minus dwa.

57
00:03:00,911 --> 00:03:02,581
Idźmy dalej tym tropem.

58
00:03:02,681 --> 00:03:05,534
W tym miejscu znajduje się liczba minus trzy.

59
00:03:05,634 --> 00:03:08,678
Ta liczba znajduje się w odległości 3 od zera.

60
00:03:08,778 --> 00:03:10,795
Znajduje się jednak po przeciwnej stronie 

61
00:03:10,895 --> 00:03:12,977
tej liczby, a tutaj mamy 3.

62
00:03:13,077 --> 00:03:15,656
Pomyślmy o tych liczbach nieco inaczej.

63
00:03:15,756 --> 00:03:18,464
Jeżeli zrobimy jeden krok na prawo od trzech,

64
00:03:18,564 --> 00:03:21,052
to będziemy mieli liczbę o jeden większą.

65
00:03:21,493 --> 00:03:24,843
Jeśli z miejsca, które oznaczone jest liczbą 3

66
00:03:24,943 --> 00:03:26,959
zrobimy krok w lewo, otrzymamy liczbę 

67
00:03:27,059 --> 00:03:28,408
o jeden mniejszą.

68
00:03:28,566 --> 00:03:32,249
Liczbą o 1 mniejszą niż 2 jest z kolei liczba 1 

69
00:03:32,349 --> 00:03:34,251
i znajduje się ona w tym miejscu. 

70
00:03:34,351 --> 00:03:37,036
Tutaj mamy zatem 0, tutaj mamy minus 1,

71
00:03:37,136 --> 00:03:40,825
tutaj minus 2, tutaj minus 3, tutaj minus 4,

72
00:03:40,925 --> 00:03:42,456
a tutaj minus 5.

73
00:03:42,772 --> 00:03:45,542
Zapamiętaj, że im dalej na prawo od zera

74
00:03:45,642 --> 00:03:48,242
 tym liczby są większe, a im dalej na lewo 

75
00:03:48,342 --> 00:03:50,656
od zera, tym liczby są mniejsze.

76
00:03:50,943 --> 00:03:54,228
Przypomnę, że odcinek między liczbami 0 i 1 

77
00:03:54,328 --> 00:03:57,305
nazywa się odcinkiem jednostkowym.

78
00:03:57,405 --> 00:03:59,641
Ten odcinek mówi nam, jaka jest odległość 

79
00:03:59,741 --> 00:04:02,689
między kolejnymi liczbami na osi liczbowej.

80
00:04:07,466 --> 00:04:10,050
W życiu codziennym z osią liczbową, na której 

81
00:04:10,150 --> 00:04:12,740
znajdują się liczby ujemne, możemy spotkać się 

82
00:04:12,840 --> 00:04:15,488
patrząc na termometr rtęciowy.

83
00:04:15,684 --> 00:04:17,971
Z tego termometru łatwo odczytać,

84
00:04:18,071 --> 00:04:21,402
że temperatura to minus 3 stopnie Celsjusza.

85
00:04:21,652 --> 00:04:23,896
Zwróć uwagę, że z tego termometru możemy

86
00:04:23,996 --> 00:04:27,067
odczytać, jaki jest odcinek jednostkowy.

87
00:04:27,185 --> 00:04:29,459
Odcinek jednostkowy mówi nam, jaka jest 

88
00:04:29,559 --> 00:04:32,120
odległość między kolejnymi liczbami.

89
00:04:32,633 --> 00:04:35,072
Spójrz jednak na taki termometr.

90
00:04:35,172 --> 00:04:37,133
Jaką temperaturę wskazuje?

91
00:04:37,233 --> 00:04:39,807
Minus 10 stopni Celsjusza.

92
00:04:40,266 --> 00:04:42,761
Odcinek, który wskazuje odległość 

93
00:04:42,861 --> 00:04:45,549
między kolejnymi zaznaczonymi na osi liczbami,

94
00:04:45,656 --> 00:04:47,497
które nie są zerem ani jedynką

95
00:04:47,597 --> 00:04:49,504
nazywa się odcinkiem bazowym.

96
00:04:49,604 --> 00:04:51,839
Tutaj mamy taki odcinek bazowy.

97
00:04:55,893 --> 00:04:58,149
Spójrz teraz na taki termometr. 

98
00:04:58,249 --> 00:05:00,571
Widzisz, że jest on popękany.

99
00:05:01,598 --> 00:05:04,919
Podziałka też nie jest uzupełniona.

100
00:05:05,019 --> 00:05:08,202
Ciężko odczytać z niego, jaka jest temperatura.

101
00:05:08,302 --> 00:05:10,808
Można jednak uzupełnić tę podziałkę.

102
00:05:10,921 --> 00:05:13,087
Spróbuj zrobić to samodzielnie.

103
00:05:17,804 --> 00:05:20,767
Zobacz: przy tej kresce mamy 0 stopni.

104
00:05:20,867 --> 00:05:23,806
Temperatura przy tej kresce jest o 5 stopni 

105
00:05:23,906 --> 00:05:25,479
wyższa, niż ta temperatura.

106
00:05:25,579 --> 00:05:27,942
To ile stopni oznacza ta kreska?

107
00:05:28,042 --> 00:05:31,519
10 stopni. Tutaj zapisuję liczbę 10.

108
00:05:31,740 --> 00:05:34,206
To jaką temperaturę oznacza ta kreska? 

109
00:05:34,306 --> 00:05:38,331
15 stopni. To jest temperatura o 5 stopni wyższa

110
00:05:38,431 --> 00:05:39,967
od tej temperatury.

111
00:05:40,067 --> 00:05:42,116
Zobacz, wszystko się zgadza.

112
00:05:42,216 --> 00:05:45,433
Kolejna kreska oznacza 20 stopni. Wiemy już,

113
00:05:45,533 --> 00:05:47,942
jaką temperaturę pokazuje termometr:

114
00:05:48,042 --> 00:05:50,399
15 stopni Celsjusza.

115
00:05:50,499 --> 00:05:53,605
Skoro tutaj mamy 20 stopni, to ta kreska

116
00:05:53,705 --> 00:05:58,079
oznacza 25 stopni. Tutaj zapisuję 25.

117
00:05:58,281 --> 00:06:00,145
Jeszcze dwa miejsca na tej podziałce 

118
00:06:00,245 --> 00:06:02,559
nie są podpisane. Zobacz:

119
00:06:02,659 --> 00:06:04,539
tutaj mamy 0 stopni.

120
00:06:04,639 --> 00:06:06,917
Jedną kreskę niżej mamy temperaturę 

121
00:06:07,017 --> 00:06:09,745
o 5 stopni niższą niż 0 stopni.

122
00:06:09,845 --> 00:06:12,158
Jaka temperatura będzie w tym miejscu? 

123
00:06:12,258 --> 00:06:14,179
Minus dziesięć stopni.

124
00:06:14,279 --> 00:06:17,398
Minus 10. A ile stopni zapiszemy tutaj? 

125
00:06:17,498 --> 00:06:20,008
Minus piętnaście.

126
00:06:20,108 --> 00:06:22,890
Zauważ, że nie musieliśmy przy żadnej z liczb

127
00:06:22,990 --> 00:06:25,581
zapisywać stopni Celsjusza, ponieważ tutaj 

128
00:06:25,681 --> 00:06:27,284
mamy zapisane, co oznaczają liczby

129
00:06:27,384 --> 00:06:28,714
 na termometrze.

130
00:06:32,247 --> 00:06:34,495
Mam dla ciebie jeszcze jedno zadanie.

131
00:06:34,660 --> 00:06:37,823
Uzupełnij brakujące liczby na osi liczbowej.

132
00:06:41,543 --> 00:06:44,223
Zobacz: tutaj mamy 0.

133
00:06:44,325 --> 00:06:46,269
Tutaj mamy dwadzieścia.

134
00:06:46,657 --> 00:06:50,697
Jaka liczba znajduje się między liczbami 0 i 20?

135
00:06:50,797 --> 00:06:52,572
Liczba 10.

136
00:06:53,092 --> 00:06:56,098
Jeśli do zera dodam 10, otrzymam 10.

137
00:06:56,198 --> 00:06:59,839
Jeśli do liczby 10 dodam 10, otrzymam 20.

138
00:07:00,304 --> 00:07:02,373
W tym miejscu będzie zatem liczba 

139
00:07:02,473 --> 00:07:05,941
o 10 większa od tej liczby, czyli liczba 30.

140
00:07:06,041 --> 00:07:09,871
Tutaj będzie 40, a tutaj 50.

141
00:07:10,555 --> 00:07:12,963
A jaka liczba będzie w tym miejscu?

142
00:07:13,063 --> 00:07:15,199
Liczba przeciwna do tej liczby.

143
00:07:15,299 --> 00:07:18,023
Oba miejsca znajdują się w tej samej odległości

144
00:07:18,123 --> 00:07:20,418
 od zera, ale po przeciwnych stronach.

145
00:07:20,675 --> 00:07:22,800
W tym miejscu zapisujemy zatem 

146
00:07:22,900 --> 00:07:26,393
liczbę przeciwną do liczby 10, czyli minus 10.

147
00:07:26,649 --> 00:07:28,897
To miejsce znajduje się w takiej samej 

148
00:07:28,997 --> 00:07:30,902
odległości od zera, jak to miejsce.

149
00:07:31,002 --> 00:07:35,423
Liczbą przeciwną do liczby 20 jest minus 20.

150
00:07:37,105 --> 00:07:40,052
Ta kreseczka znajduje się w tej samej odległości 

151
00:07:40,152 --> 00:07:41,766
od zera, co ta kreseczka. 

152
00:07:41,866 --> 00:07:45,919
Liczbą przeciwną do liczby 30 jest minus 30.

153
00:07:46,356 --> 00:07:48,223
Jaka liczba będzie obok niej?

154
00:07:48,479 --> 00:07:52,063
Przeciwna do liczby 40, czyli minus 40.

155
00:07:53,350 --> 00:07:56,903
Wykonaliśmy nasze zadanie. Gratulacje!

156
00:08:01,213 --> 00:08:03,744
Liczby całkowite to liczby naturalne

157
00:08:03,844 --> 00:08:05,495
 i liczby do nich przeciwne.

158
00:08:05,595 --> 00:08:08,672
Liczby całkowite ujemne to te, które są na osi

159
00:08:08,772 --> 00:08:10,609
 na lewo od zera, a dodatnie to te,

160
00:08:10,709 --> 00:08:11,709
które są na prawo.

161
00:08:11,809 --> 00:08:13,429
Liczby całkowite niedodatnie 

162
00:08:13,529 --> 00:08:15,550
to liczby ujemne oraz zero.

163
00:08:15,650 --> 00:08:17,742
Liczby całkowite nieujemne 

164
00:08:17,842 --> 00:08:19,753
to liczby dodatnie i zero.

165
00:08:19,853 --> 00:08:23,018
Zero jest niedodatnie i nieujemne.

166
00:08:26,914 --> 00:08:29,674
Zapraszam cię do obejrzenia kolejnych lekcji 

167
00:08:29,774 --> 00:08:31,840
z tego działu oraz do zasubskrybowania

168
00:08:31,940 --> 00:08:33,164
 naszego kanału.
