1
00:00:01,017 --> 00:00:04,026
HTML to jeden z pierwszych języków
2
00:00:04,126 --> 00:00:06,282
do tworzenia stron internetowych.
3
00:00:06,382 --> 00:00:08,369
Dzięki specjalnym kodom, w tym języku
4
00:00:08,469 --> 00:00:10,751
można również zapisywać ułamki.
5
00:00:10,921 --> 00:00:12,958
Przykłady ułamków oraz ich zapis
6
00:00:13,058 --> 00:00:16,127
w języku HTML widzisz teraz na tablicy.
7
00:00:29,344 --> 00:00:31,674
Wyobraź sobie, że idziesz z przyjaciółmi
8
00:00:31,774 --> 00:00:34,441
na pizzę i zamawiacie po jednej dla każdego.
9
00:00:34,541 --> 00:00:35,838
Na przykład cztery.
10
00:00:36,374 --> 00:00:38,023
Każda pizza jest podzielona
11
00:00:38,123 --> 00:00:39,935
na dwie jednakowe części.
12
00:00:40,136 --> 00:00:41,797
Pizze są duże, a wy nie macie
13
00:00:41,897 --> 00:00:43,630
jakiegoś wielkiego apetytu.
14
00:00:43,730 --> 00:00:47,104
Każdy z was zjada więc jedną część z dwóch.
15
00:00:47,695 --> 00:00:49,979
Ilu kolegów mogłoby się zatem najeść
16
00:00:50,079 --> 00:00:51,967
tymi czterema pizzami?
17
00:00:52,067 --> 00:00:53,983
Każda była podzielona na dwie części
18
00:00:54,083 --> 00:00:55,839
i były cztery takie pizze.
19
00:00:55,939 --> 00:00:58,368
Pomnożę więc liczby cztery i dwa.
20
00:00:59,572 --> 00:01:01,823
Każda osoba zjadłaby po jednym kawałku,
21
00:01:01,923 --> 00:01:05,422
więc rysuję kreskę ułamkową i w mianowniku 1.
22
00:01:05,522 --> 00:01:09,004
Zobacz, co zrobiliśmy. Liczbę 4 pomnożyliśmy
23
00:01:09,104 --> 00:01:11,563
przez mianownik i ten iloczyn zapisaliśmy
24
00:01:11,663 --> 00:01:14,932
w liczniku. W mianowniku z kolei zapisaliśmy
25
00:01:15,032 --> 00:01:18,739
licznik ułamka, przez który dzieliliśmy.
26
00:01:18,850 --> 00:01:20,454
Cztery razy dwa to osiem,
27
00:01:20,554 --> 00:01:22,883
a osiem pierwszych to 8.
28
00:01:22,983 --> 00:01:26,016
Gdybyśmy mieli 4 pizze i każda osoba zjadałaby
29
00:01:26,122 --> 00:01:28,581
po jednej części z dwóch, to taką pizzą
30
00:01:28,681 --> 00:01:30,876
najadłoby się 8 osób.
31
00:01:31,532 --> 00:01:34,008
Pokażę ci, jak jeszcze inaczej można obliczyć
32
00:01:34,108 --> 00:01:37,489
ten sam przykład. Najpierw przepisujemy liczbę,
33
00:01:37,600 --> 00:01:39,187
którą dzielimy przez ułamek.
34
00:01:39,287 --> 00:01:41,634
W tym przypadku jest to liczba 4.
35
00:01:41,734 --> 00:01:45,441
Następnie dzielenie zamieniamy na mnożenie.
36
00:01:45,541 --> 00:01:48,022
Liczbę 4 pomnożymy przez odwrotność
37
00:01:48,122 --> 00:01:50,941
tego ułamka. Aby ją otrzymać, wystarczy
38
00:01:51,041 --> 00:01:53,517
zamienić miejscami licznik i mianownik.
39
00:01:53,617 --> 00:01:57,930
Odwrotnością ułamka 1/2 jest ułamek 2/1.
40
00:01:58,030 --> 00:02:01,293
Widzisz, że dzielenie zamieniliśmy na mnożenie.
41
00:02:01,393 --> 00:02:03,228
Potrafisz już je wykonywać.
42
00:02:03,328 --> 00:02:04,780
Najpierw sprawdzamy,
43
00:02:04,880 --> 00:02:06,636
czy da się skrócić te liczby.
44
00:02:06,736 --> 00:02:08,506
W tym przypadku nie da się.
45
00:02:08,804 --> 00:02:11,057
Liczbę 4 mnożymy więc przez licznik,
46
00:02:11,157 --> 00:02:14,661
czyli przez dwa. Otrzymujemy osiem.
47
00:02:14,761 --> 00:02:17,000
Tę liczbę zapisujemy w liczniku,
48
00:02:17,106 --> 00:02:19,542
a w mianowniku przepisujemy liczbę jeden.
49
00:02:19,642 --> 00:02:22,589
Osiem pierwszych. to nic innego, jak osiem.
50
00:02:23,642 --> 00:02:26,944
Widzisz, że otrzymaliśmy takie same wyniki.
51
00:02:27,044 --> 00:02:30,319
Ja osobiście częściej stosuję drugą metodę.
52
00:02:30,419 --> 00:02:33,399
Jeśli chcę podzielić liczbę naturalną
53
00:02:33,499 --> 00:02:35,346
przez ułamek, to wystarczy, że pomnożę
54
00:02:35,446 --> 00:02:37,951
tę liczbę przez odwrotność ułamka.
55
00:02:39,135 --> 00:02:42,162
Pokażę ci jeszcze, jak wykonać takie dzielenie.
56
00:02:42,262 --> 00:02:44,985
Wyobraź sobie, że idziecie z kolegami na pizzę.
57
00:02:45,085 --> 00:02:47,089
Zamawiacie po jednej dla każdego.
58
00:02:47,189 --> 00:02:50,859
Na przykład 4. Pizza są duże, więc każda osoba
59
00:02:50,959 --> 00:02:52,869
zjada dwa kawałki z trzech
60
00:02:52,969 --> 00:02:55,973
Ile osób najadłoby się tymi pizzami, zakładając,
61
00:02:56,073 --> 00:02:59,207
że każda osoba zjadłaby dwa kawałki z trzech?
62
00:02:59,307 --> 00:03:01,209
Aby odpowiedzieć na to pytanie,
63
00:03:01,309 --> 00:03:03,049
wystarczy wykonać takie dzielenie:
64
00:03:03,149 --> 00:03:05,856
Najpierw przepisujemy liczbę cztery.
65
00:03:06,062 --> 00:03:08,808
Następnie dzielenie zamieniamy na mnożenie.
66
00:03:08,908 --> 00:03:10,765
Liczbę cztery pomnożymy teraz
67
00:03:10,865 --> 00:03:13,023
przez odwrotność tego ułamka.
68
00:03:13,137 --> 00:03:15,567
Gdy zamienimy miejscami licznik i mianownik,
69
00:03:15,667 --> 00:03:17,631
otrzymamy ułamek trzy drugie.
70
00:03:18,485 --> 00:03:20,545
Czy da się uprościć to mnożenie?
71
00:03:20,645 --> 00:03:23,951
Możemy skrócić liczby 2 i 4, dzieląc je przez 2.
72
00:03:24,054 --> 00:03:25,841
Dwa podzielić przez dwa to jeden,
73
00:03:25,941 --> 00:03:28,128
a 4 podzielić przez 2 to 2.
74
00:03:28,355 --> 00:03:30,470
Trzy pierwsze to inaczej trzy.
75
00:03:30,570 --> 00:03:33,248
Otrzymujemy 2 razy 3, czyli 6.
76
00:03:34,440 --> 00:03:37,088
Wynik zapisuję w tym miejscu.
77
00:03:37,268 --> 00:03:39,817
Gdybyśmy mieli cztery pizze i każda osoba
78
00:03:39,917 --> 00:03:42,556
zjadłaby dwa kawałki z trzech, to takimi pizzami
79
00:03:42,656 --> 00:03:44,766
najadłoby się sześć osób.
80
00:03:45,929 --> 00:03:48,157
Mam teraz zadanie dla ciebie.
81
00:03:48,257 --> 00:03:50,283
Zatrzymaj lekcję i spróbuj samodzielnie
82
00:03:50,383 --> 00:03:54,239
obliczyć, ile to jest 12 podzielić przez 4/5.
83
00:03:58,644 --> 00:04:01,126
Najpierw zapisujemy liczbę, którą dzielimy,
84
00:04:01,226 --> 00:04:04,556
czyli 12. Następnie dzielenie zamieniamy
85
00:04:04,656 --> 00:04:07,987
na mnożenie. Liczbę 12 pomnożymy
86
00:04:08,087 --> 00:04:10,051
przez odwrotność tego ułamka.
87
00:04:10,151 --> 00:04:13,841
Odwrotnością ułamka 4/5 jest ułamek 5/4.
88
00:04:13,941 --> 00:04:15,702
Teraz sprawdzimy, czy da się
89
00:04:15,802 --> 00:04:17,328
uprościć to mnożenie.
90
00:04:17,428 --> 00:04:21,259
Możemy skrócić liczby 12 i 4, dzieląc je przez 4.
91
00:04:21,359 --> 00:04:23,435
Cztery podzielić przez cztery to jeden,
92
00:04:23,535 --> 00:04:27,586
a dwanaście podzielić przez cztery to trzy.
93
00:04:27,686 --> 00:04:31,862
Pięć pierwszych to pięć. Trzy razy 5 to 15.
94
00:04:31,962 --> 00:04:33,817
Wynik zapisuję tutaj.
95
00:04:33,917 --> 00:04:36,707
Zobacz: gdybyśmy mieli 12 czekolad
96
00:04:36,807 --> 00:04:40,474
i każda osoba zjadłaby dokładnie 4/5 czekolady,
97
00:04:40,574 --> 00:04:43,901
to takimi czekoladami najadłoby się 15 osób.
98
00:04:45,299 --> 00:04:47,743
A teraz ostatnie zadanie dla ciebie.
99
00:04:47,843 --> 00:04:49,957
Zatrzymaj lekcję i spróbuj samodzielnie
100
00:04:50,057 --> 00:04:53,375
obliczyć, ile to jest 8 podzielić przez 6/5.
101
00:04:57,148 --> 00:04:59,775
Najpierw przepisujemy liczbę osiem.
102
00:05:00,433 --> 00:05:03,359
Następnie dzielenie zamieniamy na mnożenie.
103
00:05:03,773 --> 00:05:05,152
Liczbę 8 pomnożymy
104
00:05:05,252 --> 00:05:09,503
przez odwrotność ułamka 6/5, czyli przez 5/6.
105
00:05:09,642 --> 00:05:12,660
Sprawdźmy, czy da się uprościć to mnożenie.
106
00:05:12,760 --> 00:05:15,521
Liczby 8 i 6 dzielą się przez 2.
107
00:05:15,621 --> 00:05:17,838
Sześć podzielić przez dwa to trzy,
108
00:05:17,938 --> 00:05:20,510
a osiem podzielić przez dwa to cztery.
109
00:05:21,685 --> 00:05:25,245
Otrzymujemy 4 razy 5/3.
110
00:05:25,345 --> 00:05:27,900
W takim przypadku liczbę 4 mnożymy przez 5
111
00:05:28,000 --> 00:05:34,257
i otrzymujemy 20. W mianowniku zapisujemy 3.
112
00:05:34,357 --> 00:05:37,590
Otrzymaliśmy ułamek niewłaściwy 20/3.
113
00:05:37,690 --> 00:05:41,173
Zamieńmy go na liczbę mieszaną.
114
00:05:41,273 --> 00:05:44,316
20/3 to sześć i 2/3.
115
00:05:51,519 --> 00:05:53,759
Aby podzielić liczbę naturalną przez
116
00:05:53,859 --> 00:05:56,081
ułamek zwykły, pomnóż liczbę naturalną
117
00:05:56,181 --> 00:05:59,422
przez mianownik i podziel przez licznik ułamka.
118
00:05:59,645 --> 00:06:02,367
Możesz też zamienić dzielenie na mnożenie
119
00:06:02,467 --> 00:06:04,371
przez odwrotność drugiego ułamka.
120
00:06:04,471 --> 00:06:06,221
Sprawdź, czy możesz uprościć
121
00:06:06,321 --> 00:06:07,818
otrzymane mnożenie.
122
00:06:07,918 --> 00:06:10,225
Pamiętaj, aby wynik zapisać w postaci
123
00:06:10,325 --> 00:06:13,246
ułamka nieskracalnego lub liczby mieszanej.
124
00:06:17,450 --> 00:06:20,093
Czy wiesz, gdzie jeszcze możemy spotkać się
125
00:06:20,193 --> 00:06:21,861
w życiu codziennym z dzieleniem
126
00:06:21,961 --> 00:06:23,716
liczb naturalnych przez ułamki?
127
00:06:23,816 --> 00:06:25,977
Jeśli tak, to napisz w komentarzu.
128
00:06:26,077 --> 00:06:28,360
Zapraszam też do zasubskrybowania
129
00:06:28,460 --> 00:06:29,976
naszego kanału oraz do polubienia
130
00:06:30,076 --> 00:06:31,677
naszej strony na Facebooku.