1
00:00:00,280 --> 00:00:03,214
Na tablicy znajduje się kartka papieru, monitor,

2
00:00:03,314 --> 00:00:05,641
tablica oraz drzwi. Czy wiesz, jaki kształt 

3
00:00:05,741 --> 00:00:07,678
przypominają te przedmioty?

4
00:00:17,920 --> 00:00:21,302
Kartka papieru, ekran monitora, tablica 

5
00:00:21,485 --> 00:00:23,418
oraz drzwi to prostokąty.

6
00:00:23,641 --> 00:00:26,010
Omówimy sobie budowę i własności prostokąta 

7
00:00:26,110 --> 00:00:28,158
na przykładzie kartki papieru.

8
00:00:28,295 --> 00:00:31,744
To jest kartka papieru. Ma kształt prostokąta.

9
00:00:31,844 --> 00:00:33,917
Czy potrafisz powiedzieć, które boki tej kartki

10
00:00:34,017 --> 00:00:35,146
mają taką samą długość? 

11
00:00:35,246 --> 00:00:37,789
I które boki są równoległe? Zatrzymaj

12
00:00:37,889 --> 00:00:39,936
lekcję i spróbuj odpowiedzieć.

13
00:00:43,214 --> 00:00:45,847
To jest pierwsza para boków równoległych.

14
00:00:45,947 --> 00:00:48,384
Mają one taką samą długość.

15
00:00:48,910 --> 00:00:51,313
To jest druga para boków równoległych.

16
00:00:51,413 --> 00:00:54,271
One również mają taką samą długość.

17
00:00:54,504 --> 00:00:56,337
Ten bok jest taki sam, jak ten bok,

18
00:00:56,437 --> 00:00:58,879
a ten bok jest taki sam, jak ten bok.

19
00:00:59,055 --> 00:01:00,952
Miejsca, w których łączą się boki 

20
00:01:01,052 --> 00:01:02,539
nazywamy wierzchołkami.

21
00:01:02,639 --> 00:01:04,625
Prostokąt ma cztery wierzchołki.

22
00:01:04,725 --> 00:01:06,511
Wierzchołki figur nazywamy 

23
00:01:06,611 --> 00:01:08,284
wielkimi literami alfabetu.

24
00:01:08,384 --> 00:01:10,021
Nazywanie wierzchołków figury 

25
00:01:10,121 --> 00:01:12,199
zaczynamy od lewego dolnego wierzchołka.

26
00:01:12,299 --> 00:01:14,752
W tym przypadku będzie to ten wierzchołek.

27
00:01:14,947 --> 00:01:16,852
Nazwijmy go wielką literą A.

28
00:01:16,952 --> 00:01:19,171
To jest pierwsza litera alfabetu.

29
00:01:19,271 --> 00:01:21,406
Kolejną literą, która występuje po literze A

30
00:01:21,506 --> 00:01:23,750
jest litera B. Jak myślisz,

31
00:01:23,850 --> 00:01:26,354
który wierzchołek nazwiemy wielką literą B?

32
00:01:26,454 --> 00:01:28,134
Ten czy ten?

33
00:01:28,234 --> 00:01:30,290
Przyjęło się, aby wierzchołki nazywać

34
00:01:30,390 --> 00:01:31,449
w kierunku przeciwnym 

35
00:01:31,549 --> 00:01:33,438
do ruchu wskazówek zegara.

36
00:01:33,538 --> 00:01:35,488
To jest ten kierunek.

37
00:01:35,741 --> 00:01:38,560
Ten wierzchołek nazwaliśmy wielką literą A.

38
00:01:38,858 --> 00:01:40,830
Jeśli chcemy poruszać się w kierunku 

39
00:01:40,930 --> 00:01:42,638
przeciwnym do ruchu wskazówek zegara,

40
00:01:42,738 --> 00:01:44,447
to znajdziemy się w tym wierzchołku.

41
00:01:44,778 --> 00:01:47,264
Nazwiemy go wielką literą B.

42
00:01:47,594 --> 00:01:48,966
Idziemy dalej. 

43
00:01:49,073 --> 00:01:50,938
Znajdziemy się w tym wierzchołku.

44
00:01:51,038 --> 00:01:53,050
Nazywamy go wielką literą C.

45
00:01:53,163 --> 00:01:55,136
Został nam ten wierzchołek.

46
00:01:55,236 --> 00:01:57,504
Nazywamy go wielką literą D.

47
00:01:57,931 --> 00:01:59,815
Teraz zapiszemy sobie konkretnie,

48
00:01:59,915 --> 00:02:01,767
które boki są równoległe.

49
00:02:01,867 --> 00:02:04,314
Zwróć uwagę, że bok danej figury 

50
00:02:04,414 --> 00:02:06,119
to nic innego, jak odcinek.

51
00:02:06,219 --> 00:02:08,609
Odcinki nazywamy, podając wielkie litery

52
00:02:08,709 --> 00:02:11,072
które są końcami danego odcinka.

53
00:02:11,499 --> 00:02:13,351
Pierwsza para boków równoległych 

54
00:02:13,451 --> 00:02:15,679
to boki AB oraz DC.

55
00:02:15,794 --> 00:02:19,045
To jest bok AB, a to jest bok DC.

56
00:02:19,145 --> 00:02:21,762
Pamiętaj, że kolejność zapisywania liter 

57
00:02:21,862 --> 00:02:23,103
nie ma znaczenia.

58
00:02:23,858 --> 00:02:27,968
Ten bok moglibyśmy też nazwać BA, a ten CD.

59
00:02:28,486 --> 00:02:30,344
Podając parę boków równoległych 

60
00:02:30,457 --> 00:02:32,831
będziemy podawali tylko jedną nazwę.

61
00:02:32,931 --> 00:02:34,952
Kolejna para boków równoległych

62
00:02:35,052 --> 00:02:37,183
to boki AD oraz BC.

63
00:02:37,561 --> 00:02:41,024
To jest bok AD, a to jest bok BC.

64
00:02:41,798 --> 00:02:43,934
Mam teraz dla ciebie zadanie.

65
00:02:44,034 --> 00:02:45,929
Zatrzymaj lekcję i spróbuj samodzielnie

66
00:02:46,029 --> 00:02:48,446
powiedzieć, które boki są prostopadłe.

67
00:02:51,964 --> 00:02:53,603
Pierwsza para boków prostopadłych 

68
00:02:53,703 --> 00:02:55,484
to boki AB oraz BC. 

69
00:02:55,584 --> 00:02:58,695
To jest bok AB, a to jest bok BC.

70
00:02:59,053 --> 00:03:00,675
Druga para boków prostopadłych 

71
00:03:00,775 --> 00:03:03,039
to boki BC oraz DC.

72
00:03:03,284 --> 00:03:06,624
To jest bok BC, a to jest bok DC.

73
00:03:06,804 --> 00:03:08,919
Następna para boków prostopadłych

74
00:03:09,019 --> 00:03:10,768
 to boki DC oraz DA.

75
00:03:10,868 --> 00:03:14,048
To jest bok DC, a to jest bok DA.

76
00:03:14,254 --> 00:03:16,144
Ostatnia, czwarta para boków 

77
00:03:16,244 --> 00:03:18,911
prostopadłych, to boki AD oraz AB.

78
00:03:19,585 --> 00:03:24,544
To jest bok AD, a to jest bok AB. Zobacz:

79
00:03:24,644 --> 00:03:26,327
Każdy kąt wewnętrzny tej figury

80
00:03:26,427 --> 00:03:28,127
 jest kątem prostym.

81
00:03:28,770 --> 00:03:31,191
Dlatego właśnie ta figura nazywa się 

82
00:03:31,291 --> 00:03:34,783
prostokątem. Ma wszystkie kąty proste.

83
00:03:36,188 --> 00:03:37,829
Prostokąty nazywamy 

84
00:03:37,929 --> 00:03:39,902
podając kolejno nazwy wierzchołków.

85
00:03:40,002 --> 00:03:42,347
Robimy to dokładnie w takiej samej kolejności,

86
00:03:42,447 --> 00:03:45,106
w jakiej nazywaliśmy wierzchołki tego prostokąta.

87
00:03:45,206 --> 00:03:47,397
To jest prostokąt ABCD.

88
00:03:47,497 --> 00:03:50,411
Podsumujmy sobie, co wiemy o prostokącie.

89
00:03:50,511 --> 00:03:52,466
Prostokąt ma wszystkie kąty proste

90
00:03:52,566 --> 00:03:54,495
i boki parami równoległe.

91
00:03:54,672 --> 00:03:56,383
Równoległe boki w prostokącie 

92
00:03:56,483 --> 00:03:58,335
mają taką samą długość.

93
00:03:58,467 --> 00:04:00,409
Warto to zapamiętać, ponieważ ta wiedza 

94
00:04:00,509 --> 00:04:03,199
przydaje się przy rozwiązywaniu różnych zadań.

95
00:04:03,299 --> 00:04:05,504
Przekonasz się o tym w przyszłości.

96
00:04:11,357 --> 00:04:13,273
Widzisz pewien kafelek.

97
00:04:13,373 --> 00:04:16,256
Jak myślisz, czy to jest prostokąt?

98
00:04:19,946 --> 00:04:22,195
Jeśli masz problemy z udzieleniem odpowiedzi

99
00:04:22,295 --> 00:04:24,250
na to pytanie, to pokażę ci kilka innych 

100
00:04:24,350 --> 00:04:26,144
pomocniczych pytań, które pomogą ci

101
00:04:26,244 --> 00:04:28,755
stwierdzić, czy ta figura jest prostokątem.

102
00:04:28,855 --> 00:04:31,341
Pierwsze pytanie jest takie: czy dana figura 

103
00:04:31,441 --> 00:04:33,406
ma dwie pary boków równoległych?

104
00:04:36,920 --> 00:04:40,453
Zobacz: ten bok jest równoległy do tego boku,

105
00:04:40,553 --> 00:04:42,970
a ten bok jest równoległy do tego boku.

106
00:04:43,512 --> 00:04:46,111
Ta figura ma dwie pary boków równoległych. 

107
00:04:46,314 --> 00:04:48,643
Gdyby ta figura nie miała dwóch par boków 

108
00:04:48,743 --> 00:04:50,341
równoległych, to od razu moglibyśmy

109
00:04:50,441 --> 00:04:52,353
powiedzieć, że nie jest to prostokąt.

110
00:04:52,453 --> 00:04:54,331
Kolejne pytanie jest takie:

111
00:04:54,431 --> 00:04:56,703
Czy wszystkie kąty są proste?

112
00:05:00,582 --> 00:05:03,720
Widać, że wszystkie kąty wewnątrz tej figury

113
00:05:03,820 --> 00:05:05,407
 są kątami prostymi.

114
00:05:05,811 --> 00:05:10,271
Tak. Wszystkie kąty są proste. Co to oznacza?

115
00:05:10,371 --> 00:05:13,154
Figura, która ma dwie pary boków równoległych

116
00:05:13,254 --> 00:05:16,415
oraz wszystkie kąty proste, jest prostokątem.

117
00:05:16,749 --> 00:05:19,487
Można więc podać odpowiedź na to pytanie.

118
00:05:19,587 --> 00:05:21,791
Tak, to jest prostokąt.

119
00:05:22,170 --> 00:05:24,393
Patrząc na ten rysunek coś mi podpowiada,

120
00:05:24,499 --> 00:05:25,980
że wszystkie boki tej figury

121
00:05:26,080 --> 00:05:27,459
 są takiej samej długości.

122
00:05:27,559 --> 00:05:29,983
Sprawdźmy, czy rzeczywiście tak jest.

123
00:05:30,083 --> 00:05:32,598
Przy każdym boku zapisano jego długość.

124
00:05:32,698 --> 00:05:34,280
Zastanówmy się teraz,

125
00:05:34,380 --> 00:05:36,638
czy wszystkie boki są równej długości?

126
00:05:40,590 --> 00:05:42,698
Z tych oznaczeń wynika, że tak.

127
00:05:42,798 --> 00:05:45,086
Każdy bok ma 3 centymetry.

128
00:05:46,087 --> 00:05:48,727
Wszystkie boki są więc tej samej długości.

129
00:05:48,827 --> 00:05:51,850
Oprócz tego, że ta figura jest prostokątem,

130
00:05:51,950 --> 00:05:54,225
to jest ona jeszcze kwadratem.

131
00:05:54,325 --> 00:05:55,927
Kwadrat to taki prostokąt,

132
00:05:56,027 --> 00:05:58,910
który ma wszystkie boki tej samej długości.

133
00:06:04,002 --> 00:06:07,428
Prostokąt to czworokąt, który ma 4 kąty proste.

134
00:06:07,528 --> 00:06:10,768
Boki prostokąta są parami równe i równoległe.

135
00:06:10,876 --> 00:06:12,945
Szczególnym przypadkiem prostokąta

136
00:06:13,045 --> 00:06:15,576
jest kwadrat. Kwadrat to prostokąt,

137
00:06:15,682 --> 00:06:18,181
który ma wszystkie boki równej długości.

138
00:06:18,281 --> 00:06:21,526
Zapamiętaj: każdy kwadrat jest prostokątem,

139
00:06:21,626 --> 00:06:24,254
ale nie każdy prostokąt jest kwadratem.

140
00:06:25,955 --> 00:06:28,639
Zapraszam cię do obejrzenia pozostałych lekcji 

141
00:06:28,739 --> 00:06:31,025
o prostokątach i kwadratach oraz do polubienia 

142
00:06:31,125 --> 00:06:32,617
naszej strony na Facebooku.
