1
00:00:00,768 --> 00:00:04,033
Chyba każdy lubi sytuację, kiedy nie jest mu 

2
00:00:04,133 --> 00:00:06,146
ani za zimno, ani za gorąco.

3
00:00:06,400 --> 00:00:08,917
Gdy panuje taka przyjemna temperatura 

4
00:00:09,017 --> 00:00:11,263
mówimy, że mamy komfort termiczny.

5
00:00:11,776 --> 00:00:14,414
Ale czy wiesz, że dla dziewczyn komfortowa

6
00:00:14,514 --> 00:00:17,152
temperatura jest wyższa niż dla chłopaków?

7
00:00:17,664 --> 00:00:21,760
One zaczynają marznąć już w 22 st. Celsjusza.

8
00:00:22,016 --> 00:00:24,616
Tymczasem oni czują się w miarę OK 

9
00:00:24,716 --> 00:00:27,391
jeszcze przy 18 stopniach Celsjusza.

10
00:00:27,904 --> 00:00:30,522
Co ciekawe, wzrost temperatury otoczenia

11
00:00:30,622 --> 00:00:33,056
poprawia wyniki kobiet na różnego typu

12
00:00:33,156 --> 00:00:34,840
sprawdzianach i klasówkach

13
00:00:35,072 --> 00:00:37,216
dlatego warto ciepło pomyśleć 

14
00:00:37,316 --> 00:00:39,927
o żeńskiej części klasy...

15
00:00:51,200 --> 00:00:54,515
Gdy źle się czujesz, mama przykłada Ci rękę

16
00:00:54,615 --> 00:00:56,941
do czoła i mówi "Oj, faktycznie

17
00:00:57,041 --> 00:00:59,808
masz temperaturę. Zostajesz w domu."

18
00:01:00,928 --> 00:01:03,478
Ale czy wiesz, że to bardzo stary sposób

19
00:01:03,578 --> 00:01:05,023
określania temperatury?

20
00:01:05,437 --> 00:01:07,680
I, niestety, bardzo niedokładny.

21
00:01:07,840 --> 00:01:10,909
Pozwala bowiem określić tylko, czy Twoje czoło

22
00:01:11,009 --> 00:01:13,621
jest akurat cieplejsze, czy chłodniejsze

23
00:01:13,721 --> 00:01:15,994
od ręki mamy, a co, gdyby mama też 

24
00:01:16,094 --> 00:01:18,402
miała podwyższoną temperaturę?

25
00:01:20,640 --> 00:01:22,944
Do obiektywnego ustalania temperatury

26
00:01:23,058 --> 00:01:24,510
służy termometr.

27
00:01:24,736 --> 00:01:27,354
Termometry bywają różne i działają 

28
00:01:27,454 --> 00:01:30,917
na różnej zasadzie ale jest rzecz, która je łączy.

29
00:01:31,017 --> 00:01:32,060
To skala.

30
00:01:32,160 --> 00:01:34,158
Patrząc na wskazanie termometru 

31
00:01:34,258 --> 00:01:36,462
możesz dzięki niej odczytać wartość 

32
00:01:36,562 --> 00:01:38,236
temperatury w stopniach.

33
00:01:38,816 --> 00:01:41,516
W Polsce używamy skali Celsjusza, w której

34
00:01:41,616 --> 00:01:44,447
zero stopni jest temperaturą zamarzania wody

35
00:01:44,704 --> 00:01:47,776
a 100° temperaturą, w której woda wrze.

36
00:01:48,288 --> 00:01:51,432
Pomiędzy tymi dwoma wartościami jest...

37
00:01:51,616 --> 00:01:54,688
Tak, jasne, sto jednakowych odcinków.

38
00:01:55,200 --> 00:01:57,157
Każdy oznacza jeden stopień 

39
00:01:57,257 --> 00:01:58,783
rzecz jasna Celsjusza.

40
00:01:59,296 --> 00:02:01,676
Każdy termometr włożony do tej samej

41
00:02:01,776 --> 00:02:03,904
szklanki z wodą powinien pokazać 

42
00:02:04,004 --> 00:02:05,789
taką samą temperaturę.

43
00:02:07,661 --> 00:02:09,673
Ile wskazuje ten termometr?

44
00:02:11,328 --> 00:02:14,259
15 stopni Celsjusza. A ten?

45
00:02:17,833 --> 00:02:20,288
38 stopni. Brawo!

46
00:02:24,640 --> 00:02:27,221
100 ° to całkiem sporo do zaznaczenia

47
00:02:27,321 --> 00:02:28,479
 na jednej skali.

48
00:02:28,736 --> 00:02:31,348
Przypatrz się tym termometrom i powiedz

49
00:02:31,448 --> 00:02:33,191
ile stopni możesz odczytać 

50
00:02:33,291 --> 00:02:34,583
na skali każdego z nich?

51
00:02:37,696 --> 00:02:42,272
Pierwszy jest wyskalowany od 35 do 42 stopni

52
00:02:42,372 --> 00:02:45,436
Celsjusza. Można na nim odczytać tylko

53
00:02:45,536 --> 00:02:48,227
temperaturę w tych granicach, czyli zmierzyć

54
00:02:48,327 --> 00:02:51,418
ją tylko, jeśli wynosi co najmniej 35 

55
00:02:51,518 --> 00:02:53,776
i co najwyżej 42 stopnie.

56
00:02:54,080 --> 00:02:56,640
Za to w tym zakresie bardzo dokładnie.

57
00:02:56,769 --> 00:02:59,540
Zauważ, na skali zaznaczono nie tylko 

58
00:02:59,640 --> 00:03:02,783
całe stopnie, ale też ich dziesiąte części.

59
00:03:03,296 --> 00:03:05,461
Takie termometry służą do mierzenia

60
00:03:05,561 --> 00:03:07,930
temperatury ciała, o czym wspominaliśmy

61
00:03:08,030 --> 00:03:09,182
 na początku filmu.

62
00:03:09,696 --> 00:03:12,564
Prawidłowa temperatura ludzkiego ciała

63
00:03:12,664 --> 00:03:15,839
to mniej więcej 36 stopni i 6 dziesiątych.

64
00:03:16,608 --> 00:03:18,175
A ten termometr?

65
00:03:18,305 --> 00:03:21,078
Jego skala zaczyna się na 20 stopniach 

66
00:03:21,178 --> 00:03:23,010
poniżej zera, a kończy...?

67
00:03:26,080 --> 00:03:28,896
Na 50 stopniach powyżej zera.

68
00:03:29,152 --> 00:03:31,590
Najniższa temperatura, jaką możemy na nim

69
00:03:31,690 --> 00:03:35,325
odczytać, to -20 stopni Celsjusza

70
00:03:35,425 --> 00:03:38,879
a najwyższa + 50 stopni Celsjusza.

71
00:03:39,392 --> 00:03:43,334
Skala obejmuje zatem... 70 stopni.

72
00:03:43,744 --> 00:03:46,298
Z jaką dokładnością możemy odczytywać

73
00:03:46,398 --> 00:03:49,395
temperaturę? Do jednego stopnia. Tyle bowiem

74
00:03:49,495 --> 00:03:52,190
 oznacza pojedyncza kreseczka na skali.

75
00:03:52,605 --> 00:03:54,726
A gdzie przyda się taki termometr? 

76
00:03:54,826 --> 00:03:57,567
Do mierzenia temperatury powietrza na dworze.

77
00:03:57,824 --> 00:04:00,144
W niektórych krajach zdarzają się jednak

78
00:04:00,244 --> 00:04:03,288
temperatury wyższe niż 50 stopni Celsjusza

79
00:04:03,388 --> 00:04:07,192
lub niższe niż -20 stopni Celsjusza. 

80
00:04:07,292 --> 00:04:09,854
Tam taki termometr nie wystarczy.

81
00:04:10,657 --> 00:04:12,269
A ten termometr?

82
00:04:12,416 --> 00:04:14,768
Jego skala co prawda umieszczona jest 

83
00:04:14,868 --> 00:04:17,790
na okręgu, ale nie zmienia to zasady oznaczania

84
00:04:18,047 --> 00:04:21,152
Najniższa wartość temperatury, jaką możemy

85
00:04:21,252 --> 00:04:24,307
odczytać na tym termometrze to zero stopni

86
00:04:24,407 --> 00:04:26,084
Celsjusza. A najwyższa?

87
00:04:29,055 --> 00:04:32,127
Tak, 300 stopni Celsjusza.

88
00:04:32,383 --> 00:04:34,431
Jak dokładnie mierzy temperaturę?

89
00:04:34,943 --> 00:04:37,429
Jego dokładność to 10 stopni. 

90
00:04:37,529 --> 00:04:40,062
Gdzie można wykorzystać taki termometr?

91
00:04:40,319 --> 00:04:42,661
Na przykład do sprawdzania temperatury

92
00:04:42,761 --> 00:04:44,158
 we wnętrzu piekarnika.

93
00:04:44,827 --> 00:04:47,208
Dziś coraz częściej mamy do czynienia

94
00:04:47,308 --> 00:04:49,245
z termometrami elektronicznymi 

95
00:04:49,345 --> 00:04:51,069
na których nie widać skali.

96
00:04:51,327 --> 00:04:53,712
Od razu można odczytać wynik podany

97
00:04:53,812 --> 00:04:56,565
 w stopniach i to z odpowiednim znakiem. 

98
00:04:56,665 --> 00:04:58,694
Tak, jak na przykład tutaj.

99
00:05:02,591 --> 00:05:04,998
Termometr elektroniczny pokazuje nam

100
00:05:05,098 --> 00:05:06,841
temperaturę na wyświetlaczu

101
00:05:06,941 --> 00:05:09,758
ale odczytując ją, warto pamiętać o skali.

102
00:05:10,271 --> 00:05:13,201
Przy cyfrach zawsze jest gdzieś zapisane 

103
00:05:13,301 --> 00:05:16,158
w jakiej skali zmierzono tę temperaturę.

104
00:05:16,485 --> 00:05:19,264
W Stanach Zjednoczonych, zamiast Celsjusza

105
00:05:19,364 --> 00:05:21,200
używa się skali Fahrenheita.

106
00:05:21,535 --> 00:05:23,803
Na tej skali między punktem zamarzania

107
00:05:23,903 --> 00:05:26,226
a wrzenia wody jest 180 

108
00:05:26,326 --> 00:05:28,701
równych odcinków - stopni.

109
00:05:29,215 --> 00:05:32,275
Z tej racji przeliczenia ze stopni Celsjusza

110
00:05:32,375 --> 00:05:34,112
na Fahrenheita i odwrotnie

111
00:05:34,212 --> 00:05:35,717
są dość skomplikowane.

112
00:05:37,039 --> 00:05:39,281
Naukowcy często posługują się zaś 

113
00:05:39,381 --> 00:05:42,315
skalą Kelvina, w której zero jest temperaturą

114
00:05:42,415 --> 00:05:44,927
w której zamiera wszelki ruch cząstek.

115
00:05:45,343 --> 00:05:51,231
Woda zamarza w tej skali w 273,15 kelwina

116
00:05:51,797 --> 00:05:53,439
A wrze w...?

117
00:05:54,303 --> 00:06:00,767
Dodajemy 100, czyli w 373,15 kelwina.

118
00:06:05,055 --> 00:06:07,211
Pomyśl, w jakich jeszcze sytuacjach 

119
00:06:07,311 --> 00:06:09,406
przydaje się znajomość temperatury?

120
00:06:12,491 --> 00:06:14,802
My znaleźliśmy termometr do mierzenia

121
00:06:14,902 --> 00:06:16,574
temperatury wody w akwarium

122
00:06:17,087 --> 00:06:20,671
wody do kąpieli w wannie i gleby w szklarni.

123
00:06:20,927 --> 00:06:23,487
Masz inne pomysły? To też OK.

124
00:06:23,743 --> 00:06:25,987
Znajomość temperatury przydaje się 

125
00:06:26,087 --> 00:06:27,888
w najróżniejszych sytuacjach 

126
00:06:27,988 --> 00:06:29,118
codziennego życia.

127
00:06:32,074 --> 00:06:35,466
Temperatura określa, jak bardzo coś jest ciepłe

128
00:06:35,566 --> 00:06:37,566
 albo jak bardzo jest zimne.

129
00:06:37,823 --> 00:06:40,695
Do pomiaru temperatury służy termometr.

130
00:06:40,895 --> 00:06:43,368
Termometrem można mierzyć temperaturę

131
00:06:43,468 --> 00:06:47,806
ciała, piekarnika, powietrza, gleby, wody.

132
00:06:48,113 --> 00:06:50,022
Termometr najczęściej ma skalę 

133
00:06:50,122 --> 00:06:52,158
z podziałką wyrażoną w stopniach.

134
00:06:52,519 --> 00:06:56,994
W naszym kraju używana jest skala Celsjusza.

135
00:06:58,047 --> 00:07:01,051
Po obejrzeniu tego filmu żaden termometr

136
00:07:01,151 --> 00:07:04,563
już Ci nie straszny, a pistacja.tv to świetny 

137
00:07:04,663 --> 00:07:07,547
instrument do mierzenia... zaangażowania.

138
00:07:07,647 --> 00:07:12,082
Chcesz zwiększyć nasz zasięg - zasubskrybuj.