Zapewne zdarza Ci się pić wodę mineralną. To dość niezwykła woda, bo wydobyta z dużej głębokości pod ziemią. Jest całkiem możliwe, że przed Tobą nie kontaktował się z nią żaden człowiek bo ta woda spadła jako deszcz i wsiąkła w ziemię nawet dziesiątki tysięcy lat temu kiedy ludzka cywilizacja jeszcze nie istniała. Przez ten długi czas miała jednak kontakt ze skałami pod ziemią, bardzo powoli rozpuszczając i wchłaniając zawarte w nich minerały, dlatego nazywa się mineralna. Pomyśl o tym, kiedy następnym razem otworzysz butelkę. Gdy słyszysz słowo "skała" co masz przed oczyma? Jakąś granitową górę? A może głaz w pobliskim parku? Tak czy owak, pewnie jest to coś twardego. Mówi się nawet "twardy jak skała" ale czy wszystkie skały są twarde? Co właściwie jest skałą? Głaz w parku? Jasne! Kamień na ścieżce? No pewnie! A piasek na plaży? Okazuje się, że też. Zgodnie z definicją skałami są wszystkie naturalne substancje budujące podłoże pod naszymi stopami, niezależnie od struktury. Wykorzystujemy te substancje na różne sposoby. Skałą jest granit czy marmur, z których buduje się schody czy cokoły pomników pumeks, którym można szorować sobie pięty piasek, po którym lubisz biegać, gdy jesteś nad morzem, żwir, którym wysypano ścieżki w parku, czy węgiel, którym pali się w piecach i elektrowniach. Skałą nie jest natomiast betonowy chodnik ani asfaltowa jezdnia, bo te substancje stworzyli ludzie, a skała musi być naturalna. Także drewno, uschnięte liście, trawa i inne rośliny nie są skałami. Skały składają się z minerałów czyli związków chemicznych pochodzenia naturalnego. Podobnie jak skały minerały mają swoje nazwy. Być może są Ci znane takie słowa, jak kwarc, diament czy grafit. To są przykłady minerałów które można znaleźć w skałach. Niektóre skały są zbudowane tylko z jednego minerału. Na przykład wapień jest zbudowany niemal wyłącznie z minerału o nazwie kalcyt a piasek nad Bałtykiem to prawie wyłącznie kwarc. Jednak większość skał składa się z kilku różnych minerałów. Pokażę Ci, jak rozpoznać najczęściej spotykane skały: granit, bazalt, marmur, wapień piaskowiec i łupek. Granit łatwo rozpoznać po tym, że wyraźnie widać w nim ziarna różnych minerałów. Szare, lekko przezroczyste ziarna, to kwarc. Czarne, płaskie ziarna, to mika a nieprzezroczyste ziarna w kolorze białym różowym lub zielonym, to skalenie. Granit jest bardzo twardy. Bazalt zawsze jest czarny, matowy i nie widać w nim żadnych ziaren. Marmur jest zazwyczaj biały lub szary z ciemnymi smugami, często pofalowanymi. Z bliska widać, że jest złożony z podobnych do siebie ziaren minerału który nazywa się kalcyt. Wapień też jest złożony z kalcytu ale jego ziarna są zbyt drobne, aby było je widać gołym okiem. Zazwyczaj jest beżowy lub brązowy. Dość trudno go rozpoznać ale jeśli widzisz w nim kawałki muszelek to na pewno jest wapień. Piaskowiec ma chropowatą powierzchnię i wygląda jak sklejony piasek. Zwykle ma barwę żółtawą lub czerwonawą. Składa się zazwyczaj z ziaren kwarcu tak, jak piasek. Łupek łatwo poznać po tym, że rozpada się na płaskie kawałki. Może mieć bardzo różne barwy: czarną, beżową, szarą zieloną, rudą, a nawet srebrną. Składa się z wielu minerałów ale nie zawsze widać je gołym okiem. To tylko najważniejsze skały i minerały. Wszystkich rodzajów skał są setki a minerałów - tysiące. A teraz zadanie dla Ciebie. Rozejrzyj się w okolicy i znajdź przynajmniej trzy różne skały, zapisz ich cechy charakterystyczne i spróbuj je zidentyfikować korzystając z tej planszy. My znaleźliśmy takie oto skały. Sądzisz, że dobrze je zaklasyfikowaliśmy? Skały to naturalne substancje z których zbudowana jest nasza planeta. Skały są złożone z minerałów, czyli związków chemicznych pochodzenia naturalnego. Skały i minerały są surowcami które wydobywamy z ziemi i wykorzystujemy do różnych celów. Jeśli spodobał Ci się ten film daj nam łapkę w górę i wypij szklankę wody mineralnej. Na zdrowie!